كاني‌شناسي و شيمي‌كاني‌هاي سولفيدي كانسنگ آهن خبر، جنوب‌باختري بافت (جنوب‌خاوري پهنه سنندج-سيرجان)

كانسنگ آهن خبر در 15 كيلومتري شمال‏‌خاوري شهر خبر در استان كرمان جاي دارد. واحد‌هاي سنگي در اين محدوده شامل تناوبي از سنگ‌هاي كربناته، فيليت، شيست‌سبز و ميكاشيست با سن كامبرين بالايي تا اردويسين هستند. كلسيت فراوان‌ترين كاني‌ در سنگ‌هاي كربناته (مرمر) است كه با مقدار اندكي دولوميت، آنكريت، كوارتز و مسكوويت و فلدسپار همراه است. كوارتز و مسكوويت در همه سنگ‌هاي منطقه وجود دارند، بيوتيت بيشتر در ميكاشيست‌ها ديده مي‌شوند. پاراگونيت، كلريت، سريسيت و كاني‌هاي رسي در شيست‌هاي سبز فراوان‌تر هستند. كانه‏‌زايي آهن در مرمر رخ داده است. كانه‏‌زايي با روند شمال‌خاوري-جنوب‌باختري در برونزد‌هاي تپه‌مانند و منفرد رخ داده است و شامل كانه‏‌زايي اكسيدي و سولفيدي درون‌زاد (هيپوژن) و كانه‏‌زايي اكسيد آهن برون‌زاد (سوپرژن) مي‌شود. بررسي كاني‌شناسي با روش‌هاي ميكروسكوپي، XRD و EPMA انجام شد. كانه‏‌زايي آهن درون‌زاد با بقاياي بلور‌هاي مگنتيت شناخته مي‌شود كه به‌صورت جانشيني در مرمر و توسط محلول‌هاي گرمابي پديد آمده‌اند. كانه‏‌زايي سولفيدي پس از كانه‏‌زايي اكسيدي در رگچه‌هاي سيليسي، حفره‌ها و فضا‌هاي خالي رخ داده است كه گوياي پيدايش آنها از محلول‌هاي گرمابي است. سولفيدها شامل پيريت، آرسنوپيريت، كالكوپيريت، اسفالريت، بورنيت و كووليت هستند. شيمي آرسنوپيريت، پيريت و كالكوپيريت نشان مي‌دهد عنصرهايي مانند طلا، نقره، بيسموت و جيوه در آنها ناچيز است. كانه‏‌زايي آهن برون‌زاد از تجزيه مگنتيت پديدآمده و شامل گوتيت، هماتيت و ليمونيت است. بخش‌هايي از سولفيد‌هاي درون‌زاد نيز با هيدرواكسيد‌هاي آهن جايگزين شده‌اند.