خوانش وجودشناسانۀ «نظر» در اثولوجيا و انئادها

«نظر» در گفتمان جديد در مقابل «عمل» بكار مي‌رود، در اثولوجيا و انئادها در مباحث جهان‌شناسانه و وجودي معنا مي‌يابد. مسئله اين نوشتار واكاوي كاربست «نظر» در اثولوجيا و انئادها با رويكردي وجودي است. پرسش اين است آيا كاربست «نظر» در اثولوجيا و انئادها يكي و به يك معناست و يا متفاوت است؟ «نظر» در اين دو كتاب چگونه تقرير مي‌شود؟ پاسخ اين است، از حيث معنايي باهم تفاوتي ندارند؛ اما از حيث كاربست و نحوۀ بررسي مبحث باهم متفاوت هستند. در الهيات اثولوجيا «نظر» را مي‌توان هم بر خدا و هم بر عقل و نفس نيز نسبت داد. «نظر» در نظريۀ فيض و صدور مطرح مي‌شود و با جهان‌شناسي و خداشناسي پيوند دارد. و در انئادها نيز «نظر» در تمامي مراحل زندگي از خدا، عقل، نفس و طبيعت وجود دارد و جنبۀ ايجادي دارد. تفاوت اين دو اثر اين است در تقرير انئادها، «نظر» چه در جنبۀ وجودي و چه جنبۀ معرفتي، در مقابل «عمل» قرار دارد و «نظر» در نسبت با عمل بررسي مي‌شود؛ درحالي‌كه چنين نگاهي در اثولوجيا وجود ندارد. براين اساس در اين نوشتار بر آنيم اصطلاح «نظر» در اثولوجيا و انئادها را تبيين كرده و جايگاه آن در نظام جهان‌شناسي اين دو اثر بررسي كنيم. روش اين نوشتار توصيفي-تحليلي است.