واكاوي عوامل انزواي سياسي اپارديان در حكومت تيموريان

اپارديان در زمره قبايل حاضر در الوس جغتاي بوده‎‍اند كه در عرصه سياسي و نظامي آن سامان، نقش‌آفريني كرده‌اند. آنان به دو بخش مستقل و به دو ناحيه غربي و شرقي تقسيم مي‎‍شدند. سير تاريخي اين قبيله نشان مي‎‍دهد اپارديان هر دو ناحيه، با نزديك‌شدن به انتهاي حكومت تيموريان، اهميت سياسي خود را به‎‍تدريج از دست دادند. اپارديان غربي به دلايل مختلف در زمان تيمور، انزواي كامل را در پيش گرفت‌ و اپارديان شرقي در زمان تيمور، كاملاً وفادارانه به تيمور خدمت كردند؛ اما پيشامدهاي پس از تيمور سبب شد آنان نيز به‎‍تدريج راه اپارديان غربي را طي كنند و به علل مختلف بيروني و دروني، از اهميت سياسي‌شان كاسته شود. پژوهش حاضر با تكيه بر روش توصيفي-تحليلي، در صدد پاسخ به اين پرسش است كه چه عواملي سبب انزواي سياسي اپارديان در حكومت تيموريان شده است؟ يافته‎‍هاي پژوهش نشان مي‌دهند عوامل بيروني و دروني متعددي در انزواي اپارديان نقش داشته‌اند. عوامل بيروني، عواملي‌‌اند كه وقوع آنها به‌نوعي جبر زمانه بوده است و آنان نقشي در وقوع آ‎‍نها نداشته‌اند و تنها‌ تدابير مناسبي را در جهت منافعشان اتخاذ مي‌كردند؛ اما برعكس، مسئوليت مستقيم عوامل دروني انزوا، بر عهدۀ خودشان بوده است.