مباني انسان شناختي قرآن در تمدن سازي تربيت محور (با تكيه بر تفسير الميزان)

تمدن‌سازي نوين اسلامي يكي از مهم‌‌ترين گفتمان‏هاي نوپيدا در دوران معاصر است كه در پي نهضت‌‌هاي اسلامي، جنبش بيداري اسلامي و شكست و رسوايي مكاتب مادي و غربي، اذهان انديشمندان اسلامي را به خود جلب نموده است.با عنايت به اهميت ترسيم تمدن نوين اسلامي و بايستگي استخراج علوم انساني از قرآن‌كريم و نيز نظر به جايگاه تربيت‌‌محوري تمدن اسلامي، و باتوجه‌به اينكه علامه طباطبائي ابتكارهايي در مباحث تربيتي ارائه نموده‌ است، پژوهش حاضر با بهره‌‌مندي از شيوه تحليل محتوا، به استخراج و استنباط مباني ويژه تفسير الميزان در حوزه انسان‌شناسي و ارتباط آن با تمدن‌سازي پرداخته است.برپايه مباني قرآنيِ علامه در تفسير الميزان، نفس انسان مسير سلوك او به‌‌سوي خداوند بوده و شناخت و ارزيابي مداوم آن بسيار ضروري است. نفس يا همان شخصيت انسان بستگي و پيوندي ژرف با كاركرد او داشته و حتي مي‌تواند دچار دوگانگي شود، پديده‌‌اي كه شناسايي آن در مديريت كلان تمدني بسيار حائز اهميت است. از ديگر مباني انسان‌‌شناختي علامه دربارۀ سعادت انسان، رابطه آن با عمل، حقيقي و فطري بودن آن و هويت نسبي و مرتبه‌اي سعادت است كه شناخت و تدبير صحيح آن از لوازم تمدن‌سازي تربيت‌محور مي‌‌باشد. درنهايت نيز هويت جمعي و استكمال اجتماعي انسان مطرح مي‌‌باشد كه جايگاه آن در تمدن بسيار محوري و برجسته است.