ارزيابي بهره‌وري فيزيكي و اقتصادي آب تحت شرايط كم‌ آبياري تنظيم شده و كم ‌آبياري ناقص ريشه گياه آفتابگردان

مديريت آب مصرفي و افزايش بهره‌وري آب با اعمال روشهاي كم آبياري در بخش كشاورزي از مهمترين اقدامات سازگاري با كم آبي است. در اين پژوهش اثر كم‌آبياري تنظيم‌شده و كم‌آبياري ناقص ريشه بر بهره‌وري فيزيكي و اقتصادي آب در گياه آفتابگردان، در قالب بلوك‌هاي كامل تصادفي بررسي شد. تيمارها شامل آبياري كامل(FI)، كم‌آبياري تنظيم‌شده(DI) و آبياري ناقص ريشه(PRD) در دو سطح ٧٥ و 55 درصد بود. نتايج نشان داد كه اعمال تيمارهاي PRD75 و DI75 باعث كاهش مصرف آب به ميزان16.5درصد و اعمال تيمارهاي PRD55 و DI55 باعث كاهش، 29.5 درصدي در آب آبياري، در دوره رشد گياه، در مقايسه با تيمار FI شد. از طرفي اثر تيمارها بر بهره‌وري فيزيكي آب آبياري بر عملكرد دانه، در سطح يك درصد معني‌دار شد. بيشترين مقدار بهره‌وري فيزيكي آب آبياري بر عملكرد دانه، مربوط به تيمار PRD75 با مقدار1.3 كيلوگرم بر مترمكعب بدست آمد. اثر تيمارها بر بهره‌وري فيزيكي آب آبياري بر عملكرد زنده گياهي نيز، در سطح احتمال يك درصد معني‌دار شد. بيشترين ميزان بهره‌وري فيزيكي آب آبياري بر عملكرد توده زنده گياهي مربوط به تيمار FI با مقدار4.3 كيلوگرم بر مترمكعب شد. همچنين اثر تيمارها بر بهره‌وري اقتصادي آب آبياري بر‌ عملكرد دانه نيز، در سطح احتمال يك درصد معني‌دار شد. بيشترين ميزان بهره‌وري اقتصادي آب آبياري بر عملكرد دانه، مربوط به تيمار PRD75 با مقدار414.6 هزار ريال بر مترمكعب شد. لذا استفاده از روش كم آبياري ناقص ريشه در سطح 75 درصد، بدليل بالا بودن بهره‌وري فيزيكي و اقتصادي آب آبياري بر عملكرد دانه و همچنين صرفه‌جويي در مصرف آب، توصيه شد.