ارزيابي كيفيت آب رودخانه تجن (ساري) با استفاده از شاخص‌هاي كيفي NSFWQI و IRWQISC

زمينه و هدف: آلودگي آب سطحي در دهه هاي اخير به‌عنوان يك تهديد جدي براي انسان و محيط‌زيست تلقي مي شود، به همين دليل بررسي شرايط كيفيت آب از اهميت ويژه اي برخوردار است. مواد و روش ها: اين پژوهش با هدف ارزيابي كيفيت آب رودخانه تجن با استفاده از شاخص هاي كيفي سازمان بهداشت ملي آمريكا (NSFWQI) و شاخص كيفيت آب سطحي ايران (IRWQISC) انجام ‌گرفته است. در اين مطالعه 12 پارامتر كيفي آب شامل pH، مجموع مواد جامد معلق (TSS)، هدايت الكتريكي (EC)، كدورت (NTU)، نيترات، فسفات، آمونياك، اكسيژن خواهي شيميايي (COD)، اكسيژن خواهي بيوشيميايي (BOD)، اكسيژن محلول (DO)، دماي آب و كليفرم مدفوعي در چهارفصل مختلف در سه ايستگاه اندازه گيري شده است.يافته ها: بر اساس نتايج  شاخص IRWQISC ، بدترين وضعيت كيفيت آب در ايستگاه پايين دست و در فصل زمستان با مقدار 38 و بهترين مقدار شاخص براي ايستگاه بالادست در فصل بهار با 84/6رخ‌ داده است. همچنين بر اساس شاخص NSFWQI ايستگاه بالادست در فصل بهار با مقدار شاخص 80/7بهترين شرايط كيفي آب را دارد و در مقابل بدترين وضعيت كيفيت آب در ايستگاه پايين دست در فصل زمستان با مقدار 46/9 برآورد شده است. در محاسبه شاخص هاي كيفيت آب در هر دو شاخص كيفيت آب در ايستگاه بالادست خوب تلقي شده و از آن مي توان در مصارف مختلف استفاده نمود. با پيشروي در طول مسير رودخانه كيفيت آب با ورود فاضلاب و پساب كشاورزي به رودخانه افت مي كند. اين تغييرات در كيفيت آب در فصل زمستان شديدتر بوده است.نتيجه گيري: كيفيت آب رودخانه تجن در اثر ورود پساب كشاورزي و فاضلاب به اين رودخانه دستخوش تغييرات بسياري شده است. اين موضوع علاوه بر آسيب به ‌سلامت انسان، محيط زيست را نيز دچار آسيب مي كند. حل اين مسئله نيازمند مديريت صحيح فاضلاب و همچنين حفاظت اين رودخانه به‌عنوان يك منبع تامين آب شيرين مي باشد.