تغييرات فضايي فقر شهري در نورآباد ممسني

رشد شتابان شهرنشيني، در كشورهاي درحال‌توسعه شهري شدن فقر را موجب مي‌شود. فقر پديده‌اي چندبعدي است كه درنتيجه ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮي اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و اﻗﺘﺼﺎدي، ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻓﻀﺎﯾﯽ ﻧﻮاﺣﯽ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺷﻬﺮ را داراي ﺗﻀﺎدﻫﺎي ﺑﺎرز و آﺷﮑﺎري مي‌كند. هدف ازپژوهش حاضر تحليل پراكنش فضايي شاخص‌‌هاي فقر در شهر نورآباد ممسني و مقايسه ميزان آن در سه دوره آماري 1385، 1390 و 1395 مي ‌باشد. پژوهش حاضر ازنظر هدف كاربردي و ازنظر روش توصيفي-تحليلي مي‌باشد. داده‌هاي خام پژوهش از بلوك‌هاي آماري شهر نورآباد استخراج ‌شده‌ است. براي بي‏‌مقياس‌‏سازي شاخص‌ها از روش فازي و همچنين به‌منظور تحليل داده‌ها از روش تحليل عاملي، لكه‌هاي داغ و همچنين خودهم‏بستگي فضايي موران در محيط نرم‌افزار GIS استفاده‌ شده است. نتايج حاصل از پژوهش حاضر نشان مي ‌دهد فقر در نورآباد ممسني الگوي توزيع خوش‌ه اي و خودهم‏بستگي فضايي دارد. در سال 1385 پهنه فقر 26/73 درصد از مساحت و 39/25 درصد از جمعيت شهر را در برگرفته بود كه اين پهنه در سال 1395 به46/18درصد از مساحت و46/85 درصد از جمعيت افزايش يافت. اين پهنه نواحي غربي و مركزي شهر را در برمي‌گيرد. از سوي ديگر پهنه‌‏ي مرفّه كه در سال 1385 حدود 44/16 درصد از مساحت و9/47 درصد از جمعيت شهر را در برمي‌گرفت در سال1395 به30/67 درصد از مساحت و33/87 درصد از جمعيت افزايش يافت. اين پهنه بيش‏تر در نواحي شمال غرب و جنوب شرق ديده مي‌شود. بررسي روند تغييرات  نشان مي‌دهد، هم پهنه مرفه و هم پهنه فقير روند افزايشي داشته و در بين سال هاي 1385 تا 1395به‌ تدريج338/28 و 46/37 درصد افزايش در جمعيت و 187/71 و 166/31 درصد افزايش در مساحت داشته است، از سوي ديگر روند كاهشي طبقه متوسط با53/91 درصد كاهش در جمعيت و 42/04 درصد كاهش در مساحت نشان‌دهنده‌ي نابرابري فضايي و ايجاد شكاف طبقاتي عميقي است كه در ساختار فضايي شهر نورآباد ممسني ديده مي‌شود.