تحليل عوامل موثربر توسعه ي رقابت پذيري در گردشگري مذهبي شهر زنجان

هدف پژوهش حاضر؛ تحليل عوامل مؤثر بر توسعه رقابت‌پذيري گردشگري مذهبي و آزمون آن در محدودۀ مورد مطالعه (با تاكيد برمراسم آييني شهر زنجان) است. تحقيق حاضر با هدف ايجاد درك و دانشي كاربردي براي سياست‌‌گذاران گردشگري در زمينۀ شناسايي شاخص‌‌هاي مؤثر بر رقابت‌پذيري گردشگري مذهبي برمبناي شاخص‌هاي رقابت‌پذيري سفر و گردشگري؛ گزارش مجمع جهاني اقتصاد (2015) است، پژوهش حاضر، از نظر هدف كاربردي است و از منظر روش جمع‌آوري داده‌‌ها، توصيفي از نوع پيمايشي است. در پژوهش حاضر، ابتدا از طريق مطالعۀ ادبيات نظري و نظرسنجي خبرگان به ارزيابي شاخص‌ها و گويه‌هاي رقابت‌پذيري گردشگري پرداخته شده است. به‌‌منظور تعيين شاخص‌‌هاي اصلي و نهايي رقابت‌پذيري گردشگري در محدودۀ مورد مطالعه با نظرسنجي از 15 نفر از متخصصان علمي و اجرايي حوزۀ گردشگري شهر زنجان استفاده شد. سپس با استفاده از تكنيك ديمتل روابط دروني اين شاخص‌‌ها از منظر تأثيرگذاري و تأثيرپذيري عامل‌ها و همچنين روابط علّي و معلولي آنها مشخص شد. درنهايت با ارائه مدل به‌‌‌دست آمده از روابط دروني بين متغيرها با استفاده از تكنيك ديمتل؛ آزمون اين مدل مفروض اوليه در محدودۀ مورد مطالعه با مدلسازي معادلات ساختاري به روش حداقل مربعات جزئي در نرم‌‌افزار PLS انجام شد. نتايج بررسي برازش مدل‌‌هاي اندازه‌گيري، مدل ساختاري و مدل كلي در سطح اطمينان 95% نشان داد كه مدل به‌‌صورت كلي معنادار و تمامي مسيرهاي اصلي پژوهش پذيرفته شدند و مدل داراي برازش و قدرت تبيين‌‌كنندگي مناسب است. معيار شرايط و چارچوب قانوني در محدودۀ مورد مطالعه به ميزان اهميت 0.86، 0.83 و 0.73 به ترتيب بر معيارهاي بهبود زيرساخت، آمادگي محيطي و منابع فرهنگي- طبيعي و در كل بر بهبود رقابت‌پذيري مراسم آييني شهر زنجان تأثير دارند و از ميان گويه‌هاي فرعي اين متغير‌هاي مكنون مؤثر در بهبود رقابت‌پذيري؛ متغير فرعي بازاريابي، برند‌سازي و بهبود تصوير مقصد گردشگري مذهبي در سطح بين‌المللي با ميزان تأثير 0.98، همچنين؛ متغيرهاي فرعي برنامه‌ريزي مشاركتي جامع و يكپارچۀ نهادهاي ذي‌‌مدخل گردشگري مذهبي و تمايز ناملموس، تجربه‌هاي تعاملي معنادار نوآور و آينده‌‌گرا با ميزان تأثير 0.86 بيشترين ميزان تأثير را داشته‌‌اند.