بررسي ارتباط بين توسعه مالي، انتشار گاز دي‌ اكسيد كربن و رشد اقتصادي در كشورهاي منا (رهيافت تخمين‌زننده گشتاور تعميم‌يافته سيستمي داده‌هاي تابلويي پويا)

تبيين ارتباط بين توسعه مالي، آلودگي محيط زيست و رشد اقتصادي يكي از موضوعات مهم در ادبيات اقتصاد كلان محسوب بوده و مورد توجه پژوهشگران قرار گرفته است. از اين‌رو هدف اصلي اين مطالعه بررسي ارتباط متقابل توسعه مالي، آلودگي هوا و رشد اقتصادي در 20 كشور منطقه خاورميانه و شمال آفريقا طي سال‌هاي 2018-1995 با استفاده از رهيافت داده‌هاي تابلويي پويا و تخمين‌زننده گشتاور سيستمي مي‌باشد. نتايج تخمين مدل نشان مي‌دهد افزايش انتشار دي اكسيد كربن و افزايش سرمايه‌گذاري مستقيم خارجي موجب افزايش رشد اقتصادي در كشورهاي مورد بررسي شده است. از سوي ديگر رشد اقتصادي موجب افزايش انتشار آلودگي گرديده است. همچنين با وجود تأثير مثبت توسعه مالي بر مصرف انرژي‌هاي پاك، نتوانسته است موجب كاهش آلودگي‌هاي صنعتي گردد. در واقع، علي‌رغم رابطه دو طرفه و مثبت انرژي‌هاي پاك و رشد اقتصادي هنوز در كشورهاي منطقه خاورميانه و شمال آفريقا بيشتر از سوخت‌هاي فسيلي و انرژي‌هاي تجديدناپذير استفاده مي‌شود كه موجب گسترش ميزان آلودگي‌هاي صنعتي مي‌گردد. پروژه‌هاي انرژي‌هاي پاك نسبت به ساير پروژه‌هاي تأمين انرژي، داراي بازدهي پايين و تأمين مالي بالا مي‌باشند. لذا در كشورهاي منطقه خاورميانه و شمال آفريقا به دليل عدم توسعه يافتگي نهادهاي مالي و ضعف آنها در تأمين مالي پروژه‌هاي انرژي‌هاي پاك، استقبال چنداني براي سرمايه‌گذاري در اين پروژه‌ها صورت نگرفته تا بتواند موجبات كاهش انتشار دي اكسيدكربن را فراهم آورد.