بررسي تطبيقي تروما در اوليس از بغداد اثر اريك-امانوئل اشميت و هم نوايي شبانه اركسترچوب ها نوشته رضا قاسمي

در پژوهش حاضر، مسئله‌ تروما (روان زخم) در اوليس از بغداد، نوشته‌ اِريك اِمانوئل اشميت و هم‌نوايي شبانۀ اركستر چوب‌ها، نوشته‌ رضا قاسمي مورد بررسي قرار گرفته است. خواننده در هر دو داستان شاهد مهاجرت شخصيت اصلي داستان است. سَعد، شخصيت اصلي اوليس از بغداد به جهت گريز از جنگ داخلي، تصميم به مهاجرت مي‌گيرد. هم‌نوايي شبانه روايتي فراواقع‌گرايانه از مهاجرت يدالله را به تصوير مي‌كشد. پژوهش پيشرو به‌دنبال چرايي مهاجرت و آسيب‌هاي ناشي از آن است. تروما يا روان‌زخم به دنبال يك آسيب رواني - كه معمولاً در كودكي براي فرد بوجود مي‌آيد- مي‌تواند عواقب جبران‌ناپذيري داشته باشد كه درمان آن بسيار سخت و حتي گاه ناممكن است. مهاجرت، بخصوص اگر امري ناخواسته باشد، مي‌تواند آسيبي تروماتيك در پي داشته باشد كه گاه موجب چند پارگي، احساس افسردگي، پوچي، تنهايي و نابساماني خواهد شد. فردي كه مهاجرت را تجربه مي‌كند با دنيايي جديد مواجه است كه در آن اصول و مرزبندي‌هاي بسياري دستخوش تغيير خواهند بود. اين پژوهش توصيفي - تحليلي با رويكرد تطبيقي، نشان مي‌دهد كه مهاجرت، چه به صورت اختياري و چه به صورت اجباري، مي‌تواند پيامدهاي ترومايي در برداشته باشد، هويت يك فرد را دگرگون كند و بر تجربيات و روابط شخصيت ها تأثير بگذارد. هم‌چنين روايت مهاجرت چه به صورت واقعي و چه فراواقع‌گرايانه، آشفتگي در نوشتار و ساختار داستان را در پي دارد كه خود حاكي از روايت تروماتيك مي باشد. اين تحقيق به بررسي مفهوم تروما در دو اثر ادبي از اريك امانوئل اشميت و رضا قاسمي پرداخته و روش‌هايي كه در هر كدام به تصوير كشيده شده است، مقايسه خواهد شد. نتايج اين مطالعه نشان مي‌دهد كه هر دو رمان اجتماعي، تروما را به عنوان يك پديده پيچيده و چندوجهي به تصوير مي‌كشند كه زندگي افراد را به روش‌هاي مختلف تحت تأثير قرار مي‌دهد و از سوي ديگر بازنمايي تروما در هر رمان منحصر به فرد است و زمينه فرهنگي و تاريخي آثار مربوطه را منعكس مي‌كند.