تبيين و ارزيابي مباني فلسفي نظريه تربيتي رجيو اميليا: نگاهي از منظر رويكرد اسلامي عمل

پژوهش حاضر با هدف امكان‌سنجي بهره مندي از يكي از رويكردهاي مطرح آموزشي پيش از دبستان در سطح جهان، با تبيين مباني فلسفي نظريه تربيتي رجيو اميليا و ارزيابي آن مبتني بر رويكرد اسلامي عمل صورت گرفته است. در اين راستا با بهره‌گيري از روش تحليل مفهومي، زباني و تحليل منطقي پس‌رونده، مؤلفه هاي اساسي مباني فلسفي اين رويكرد استنباط گرديده و سپس مبتني بر رويكرد اسلامي عمل، مورد نقد و ارزيابي قرار گرفته است. حاصل اين پژوهش استنباط دوازده مؤلفه فلسفي زير ساز مباني انسان شناختي، معرفت شناختي و ارزش شناختي؛ از جمله تأكيد بر يكتايي و شايستگي كودك و ارزشمندي استقلال فكري و عملي او؛ اتخاذ رويكرد سازه گرايي اجتماعي به معرفت؛ محور قرار دادن ارزش عدالت و دموكراسي به عنوان روح حاكم بر ديدگاه رجيو اميليا بود. نتايج ارزيابي حاكي است نظريه تربيتي رجيو اميليا ضمن برخورداري از ويژگي‌هاي منحصر به فرد و ابداعات آموزشي سودمند؛ نيازمند ملاحظه، بازنگري و تكميل برخي وجوه چالش‌برانگيز، پيش از هرگونه بهره گيري خواهد بود؛ از جمله نقدهاي وارد شده به اين ديدگاه مي توان به اين موارد اشاره كرد: تقليل نگاه كل گرايانه و ناديده انگاشتن بعد معنوي كودك؛ تصويري شعاري و غيرواقعي از كودك و ابهام و سرگرداني در ميانه واقع گرايي و سازه گرايي و خطر نسبي گرايي حاد در حوزه معرفت شناختي؛ و ناسازواري در توجه به ارزش هاي مطلق و مشروط در كنار ارزش هاي متغير در عرصه ارزش شناختي. در اين راستا و در نگاهي بازسازانه مي توان به اين موارد انديشيد: به رسميت شناختن بعد معنوي به صورت عموم‌و خصوص من‌وجه با بعد بدني، تعديل نگاه به كودك، قرار دادن واقع گرايي در محور و سازه گرايي در حول آن، توجه به ارزش‌هاي مطلق و مشروط و توجه متعادل به دموكراسي عقلانيت مدار و عادلانه.