درآمدي بر مباني انسان ‌شناختي حقوق كيفري

نظام جزايي براي مقابله با جرم و برخورد با مجرمان طراحي شده است كه در هر نظام حقوقي بر اساس نوع رويكرد به جهان و هستي و به‌طور خاص انسان، مدل‌سازي گرديده است براي ‌مثال باور يا عدم باور به آزادي و اختيار انسان اساس بسياري از مكاتب را تشكيل مي‌دهد؛ نظام جزايي اسلام نيز به‌عنوان يكي از اجزاء يا اركان شريعت و دين مبين اسلام بر اساس نوع نگاه به انسان از طرف آفريدگار هستي طراحي شده است؛ در مقابل در مكاتب ديگر نيز با باور به نوعي انسان‌شناسي، نظام جزايي و به‌طور خاص واكنش‌ها و پاسخ‌هاي متناسب به جرم و مجرمان، طراحي و اجراء مي‌شود؛ در اين مقاله با روش توصيفي ـ تحليلي به مباني انسان‌شناختي كيفري و در معناي كلي‌تر حقوق كيفري در جهان‌بيني توحيدي اسلام و در مقابل برخي از مكاتب حقوقي پرداخته شده است. به‌نظر مي‌رسد انسان موجود هميشگي و جاودانه‌اي است كه با كوشش و تلاش ارادي و اختياري خويش، سعادت يا شقاوت خود را رقم مي‌زند؛ البته سعادت و شقاوتي كه دنيا و جهان مادي محدود ظرفيت تحقق آ ن را ندارد. در آموزه‌هاي ديني، دنيا به‌مثابه مزرعه و كشتزار آخرت معرفي شده است. به‌لحاظ عيني و كاركردي نيز طبقه‌بندي بزهكاري به بزهكاري يقه سفيدي و يقه آبي نيز به‌دليل ويژگي‌هاي انساني هر دسته سياست كيفري متناسب بايد طراحي شود.