بررسي حجيت عقل از منظر منابع ديني با تاكيد بر نظرات آيت‌الله جوادي آملي

حجيت عقل از نظر اسلام ثابت بوده و انديشمندان مسلمان (جز گروهي اندك) از ابتدا در حجيت آن ترديد نداشته‎اند؛ در فقه، مهم‌ترين دانش اسلامي نيز عقل جزء منابع چهارگانه شمرده شده است. هدف از پژوهش حاضر بررسي حجيت عقل از منظر منابع ديني است. بررسي‎ها نشان داد دلايل حجيت عقل از منظر استاد جوادي آملي را مي‌توان در اين موارد برشمرد: شناخت عقلى كه عبارت از دانش مفهومى نسبت به حقايق ثابتى است كه حتي امور متغير عالم را نيز پوشش مى‌دهد؛ بيان ارتباط علّي و معلولي عالم و پديده‌ها در منابع ديني دليل ديگري بر حجيت عقلانيت است؛ يكي ديگر از دلايل حجيت عقل از نظر قرآن بيان فلسفه و چرايي احكام و دستورات ديني است. در ادامه مقاله به اين نكته مهم اشاره مي‌شود كه پذيرش نظام خلقت و آفرينش، انسانِ مخلوق، از قوۀ انديشه و عقل خود استفاده كرده و با تفكر در خود و ساير مخلوقات، به وجود خالق پي برده وبا معرفت خداوند را عبادت مي‌كند؛  لذا با توجه به مباني تفسيري و حِكمي آيت‌الله جوادي آملي نتيجه گرفته مي‌شود كه اگر از عقلانيت وحياني به‎خوبي بهره‌وري نشود، عقل در جايگاه خود شناخته نشده و اين امري است كه  با هدف آفرينش او ناسازگار است؛ پس يكي از اهداف ارسال رسل و شرايع آسماني براي هدايت بشر به استفاده از عقلانيت است.