اثربخشي بتائين در برابر آسيب اكسيداتيو و هيستوپاتولوژيك ناشي از آكريل‌آميد در مغز موش صحرايي

سابقه و هدف: آكريل‌آميد يك ماده شيميايي است كه به‌طور گسترده در توليد كاغذ، رنگ و ساير محصولات صنعتي استفاده مي‌شود. غذا و دود سيگار منابع اصلي قرار گرفتن در معرض آكريل‌آميد هستند. بتائين يك تركيب طبيعي با خواص آنتي‌اكسيداني است و اثرات محافظتي آن در پيشگيري از آسيب‌هاي بافتي ناشي از برخي مسموميت‌ها نيزگزارش شده است. اين مطالعه با هدف ارزيابي اثربخشي بتائين در برابر آسيب ناشي از آكريل‌آميد در بافت مغز انجام شد. مواد و روش‌ها: در اين مطالعه تجربي 28 موش صحرايي نر به‌طور تصادفي به چهار گروه تقسيم شدند. گروه 1 به‌عنوان گروه كنترل در نظر گرفته شد. گروه 2، روزانه آكريل‌آميد (50mg/kg; ip ) دريافت نمودند. گروه 3 علاوه بر آكريل‌آميد، غذاي حاوي 2درصد بتائين دريافت‌كردند. موش‌هاي گروه 4 غذاي حاوي 2درصد بتائين دريافت نمودند. در پايان دوره آزمايش (يازدهمين روز)، نمونه‌گيري از بافت مغز براي ارزيابي بيوشيميايي و هيستوپاتولوژيكي انجام شد. از آزمو‌ن‌هاي ANOVA و Bonferroni براي مقايسه ميانگين داده‌هاي بيوشيميايي گروه‌ها و از آزمون‌هاي Kruskal-Wallis و Mann-Whitney براي بررسي داده‌هاي هيستوپاتولوژي استفاده شد. تمامي محاسبات به كمك نرم‌افزار SPSS/PC، نسخه‌ي21، انجام شد. يافته‌ها: در گروه دريافت‌كننده آكريل‌آميد كاهش معني‌دار كاتالاز و سوپراكسيد ديسموتاز و افزايش معني‌دار (P 0/05 ) گروه‌هاي كربونيل پروتئين‌ها و مالون دي آلدئيد در مقايسه با گروه كنترل مشاهده شد. پرخوني، ميكروگليوزيس و تغييرات ايسكميك سلولي در بافت مغز موش‌هاي گروه دريافت‌كننده آكريل‌آميد در مقايسه با گروه كنترل به‌طور معني‌داري افزايش داشت (P 0/05 ).  به دنبال تجويز بتائين در گروه 3 (آكريل‌آميد+بتائين) مقادير سوپراكسيد ديسموتاز و كاتالاز در مقايسه با گروه دريافت‌كننده آكريل‌آميد افزايش نشان دادند ودر مقايسه با گروه كنترل فاقد اختلاف معني‌دار بودند. هم‌چنين تجويز بتائين در گروه آكريل‌آميد+بتائين باعث كاهش معني‌دار تغييرات ايسكميك سلولي در مقايسه با گروه دريافت‌كننده آكريل‌آميد (P 0/05 ) و كاهش غير معني‌دار پرخوني و ميكروگليوزيس در مقايسه با گروه دريافت‌كننده آكريل‌آميد شد. استنتاج: تجويز بتائين مي‌تواند در كاهش تغييرات شاخص‌هاي اكسيداتيو و نيز در التيام آسيب بافتي ناشي از آكريل‌آميد در بافت مغز موش مفيد باشد.