ارزيابي اثر محافظتي عصاره مارچوبه بر سميت كبدي ناشي از مواجهه با عصاره پيرگياه در موش هاي صحرايي نر

سابقه و هدف: بيماري كبدي يكي از مشكلات جهاني است كه با مرگ و مير بالايي همراه مي‌باشد. طبق گزارش WHO در حدود 500 ميليون نفر در جهان مبتلا به هپاتيت مزمن هستند كه باعث مرگ بيش از 1 ميليون نفر آن‌ها مي‌گردد. گياهان دارويي به‌عنوان يك منبع حياتي، به طور بالقوه براي پيشگيري و درمان بيماري‌هاي كبدي به‌كار مي‌روند. يكي از گياهاني كه در طب سنتي جهت درمان آسيب‌هاي كبدي استفاده مي‌شود مارچوبه است. بنابراين اثربخشي آن در برابر سميت كبدي القاشده با پيروليزيدين آلكالوئيدها (PA) در اين مطالعه مورد بررسي قرار گرفت.مواد و روش‌ها: در اين ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺗﺠﺮبي 60 ﺳﺮ ﻣﻮش ﺻحرايي نر آﻟﺒﻴﻨﻮ از ﻧﮋاد وﻳﺴﺘﺎر ﺑﻪ 6 ﮔﺮوه ده ﺗﺎيي   ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺷﺪﻧﺪ. ﻳﻚ ﮔﺮوه ﺑﻪعنوان ﻛﻨﺘﺮل نرمال سالين در نظر گرفته شد و درﮔﺮوه دوم با ﺗﺘﺮاﻛﻠﺮﻳﺪ ﻛﺮﺑﻦ و در چهار ﮔﺮوه بعدي توسط عصاره پير گياه به مدت يك هفته، سميتﻛﺒﺪي اﻳﺠﺎد ﺷﺪ. از اﻳﻦ ﭼﻬﺎر ﮔﺮوه ﻳﻚ ﮔﺮوه ﺑﻪ‌ﻋﻨﻮان كنترل منفي و ﺳﻪ ﮔﺮوه دﻳﮕﺮ روزاﻧﻪ ﺑﻪ‌ﺗﺮﺗﻴﺐ 100،300 و 600 ميلي‌گرم بر كيلوگرم عصاره مارچوبه به‌صورت خوراكي به‌مدت 14 روز در يافت كردند. درگروه‌هاي 1 و2 و3 در پايان هفته اول جهت بررسي ايجاد سميت كبدي و بقيه گروه‌ها در پايان 21 روز، آﻧﺰﻳم‌هاي آﻻﻧﻴﻦ آﻣﻴﻨﻮﺗﺮاﻧﺴﻔﺮاز( ALT) و آﻟﻜﺎﻟﻴﻦ ﻓﺴﻔﺎﺗﺎز(ALP)، آﺳﭙﺎرﺗﺎت آﻣﻴﻨﻮﺗﺮاﻧﺴﻔﺮا (AST)، هم‌چنين غلظت‌ﻫﺎي ﺳﺮمي ﭘﺮوﺗﺌﻴﻦ ﺗﺎم، آلبومين و ﺑﻴلي ‌روﺑﻴﻦ ﻛﻪ از ﺷﺎﺧﺺ‌ﻫﺎي آﺳﻴﺐ‌ﻫﺎي ﻛﺒﺪي اﺳﺖ، اﻧﺪازه‌ﮔﻴﺮي و ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از آزمون آماري ANOVA ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﮔﺮدﻳﺪ. هم‌چنين بررسي بافتي از كبد به عمل آمد. يافته‌ها: دريافت خوراكي عصاره پير گياه باعث افزايش مقدار بيلي روبين، ALP،ALT ، AST و كاهش پروتئين تام و آلبومين در مقايسه با گروه كنترل شد. مصرف عصاره گياه مارچوبه سبب شد اين فاكتورها در بيش‌تر موارد به شكل معني‌داري به گروه كنترل نزديك گردد. بررسي‌هاي بافتي نشانگر بهبود نسبي آسيب‌هاي كبدي ناشي از پير گياه توسط عصاره مارچوبه بود.استنتاج: ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺣﺎﺻﻞ از اﻳﻦ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻧﺸﺎن مي‌دﻫﺪ ﻋﺼﺎره ﮔﻴﺎه مارچوبه در ﺑﺮاﺑﺮ آﺳﻴﺐ‌ﻫﺎي ﻛﺒﺪي اﻳﺠﺎد ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ عصاره پير گياه داراي اﺛﺮات ﻣﺤﺎﻓﻈﺘ اﺳﺖ