ارزيابي فعاليت آنتي هيپوكسي نارينجين و نارينجنين در سه مدل خفگي، خوني و گردش خوني در موش سوري

سابقه و هدف: هيپوكسي كاهش اكسيژن موجود در بافت‌هاي بدن است كه مي‌تواند منجر به اختلال در عملكرد بدن شود هيپوكسي با پاتولوژي بيماري كوه‌گرفتگي، بيماري قلبي عروقي و سكته مغزي مرتبط است. هيپوكسي موجب استرس اكسيدتيو و توليد ذرات فعال اكسيژن مي‌گردد. نارينجنين و نارينجين به‌طور گسترده در مركبات وجود دارند. اين تركيبات اثرات بيولوژيكي زيادي داشته، فعاليت آنتي‌اكسيدان‌هاي بالايي داشته و اثر خوبي هم در ايسكمي/ ري پرفيوژن دارند. تا امروز چيزي در خصوص فعاليت آنتي‌هيپوكسي اين تركيبات گزارش نشده است. اين تحقيق به منظور بررسي فعاليت آنتي‌هيپوكسي اين تركيبات در موش انجام شده است.مواد و روش‌ها: در اين مطالعه تجربي، اثر محافظتي اين تركيبات در دوزهاي mg/kg 20-5 در مقابل مرگ و مير ناشي از هيپوكسي در موش سوري با سه مدل خفگي، خوني و جريان خوني مورد ارزيابي قرار گرفت. زمان زنده ماندن موش‌ها به دقيقه اندازه گيري شد. تمام مراحل آزمايشي مطابق با دستورالعمل‌هاي موسسه ملي بهداشت (NIH) در خصوص مراقبت و استفاده از حيوانات آزمايشگاهي انجام شد. كميته اخلاق دانشگاه علوم پزشكي مازندران نيز پروتكل آزمايشي را تاييد كرد. در تست هيپوكسي خفگي، فني‌توئين (50 ميلي‌گرم بر كيلوگرم، داخل صفاقي) و در دو تست بعدي پروپرانولول (20 و 30 ميلي‌گرم بر كيلوگرم، داخل صفاقي) به عنوان كنترل مثبت به‌كار رفتند. در تمامي تست‌ها، نرمال سالين به عنوان كنترل منفي به كار گرفته شد.آناليز واريانس يك سويه و متعاقب آن نيومن كولز با كمك نرم‌افزار گراف پد پريزم 8 به منظور تعيين اختلاف بين ميانگين‌ها استفاده شد.يافته‌ها: در مدل گردش خوني، هر دو تركيب تاثير بسيار خوبي از خود نشان دادند. تاثيرات كاملا وابسته به دوز بود. نارينجين در دوز mg/kg 5 زمان مرگ را تقريبا 7/3 دقيقه افزايش داد(0/01 P). نارينجنين در دوز mg/kg 10 به‌طور معني‌داري زمان مرگ را 3/2 دقيقه افزايش داد (0/01 P). اين تركيبات در اين دوزها اثري مشابه پروپرانولول كه به عنوان كنترل مثبت به‌كار رفت از خود نشان دادند. در مدل خوني، تنها نارينجين تاثير بسيار خوبي و وابسته به دوز از خود نشان داد. اين تركيب در mg/kg 5 زمان مرگ را حدود 5/4 دقيقه افزايش داد (0/01 P). نارينجنين حتي در دوز mg/kg 40 نيز تاثيري نداشت. نارينجين در mg/kg 5 و نارينجنين در mg/kg 40 اثري مشابه پروپرانولول از خود نشان دادند. در مدل خفگي، هر دو تركيب تاثير بسيار خوبي از خود نشان دادند. تاثيرات آن‌ها كاملا وابسته به دوز بود. نارينجين در mg/kg 5 زمان مرگ را 7/2دقيقه افزايش داد (0/001 P). در دوز mg/kg 10 زمان مرگ 10 دقيقه اضافه شد و به 29 دقيقه رسيد (0/0001 P). نارينجنين نيز در mg/kg5، زمان مرگ موش‌ها را 4/2 دقيقه افزايش داد (0/05 P). در دوز mg/kg 10 زمان مرگ 10 دقيقه اضافه شد و به 27 دقيقه رسيد (0/0001 P). نارينجنين در دوز mg/kg 5 و نارينجنين در دوز mg/kg 10 اثري مشابه فني‌توئين كه به عنوان كنترل مثبت به كار رفت، ايجاد كردند (0/05 P).استنتاج: با توجه به نتايج اين مطالعه مشخص شد كه نارينجين فعاليت محافظتي بسيار خوبي را در تمامي مدل‌هاي از خود نشان مي‌دهد. نارينجنين تنها در مدل خوني موثر نبود. نتيجه اين تحقيق مي‌تواند پاسخگوي اثرات قلبي عروقي و تاثير خوب آن‌ها بر ايسكمي/ ري پرفيوژن باشد.