بررسي هزينه اثربخشي ريتوكسيماب در مقايسه با بورتزوميب در بيماران پيوند كليه

سابقه و هدف: پيوند كليه همچنان مهم‌ترين و اصلي‌ترين درمان نارسايي پيشرفته كليه مي‌باشد. با اين حال برخي از بيماران، پيوند كليه را به وسيله واكنش سيستم ايمني پس مي‌زنند. بهبود سركوب سيستم ايمني با داروهايي مثل ريتوكسيماب و بورتزوميب به اين بيماران اجازه مي‌دهد كه واجد شرايط پيوند باشند. اين مطالعه با هدف تعيين هزينه اثربخشي مصرف ريتوكسيماب در مقايسه با بورتزوميب در بيماران پيوند كليه بيمارستان فرهيختگان تهران، انجام پذيرفت.مواد و روش‌ها: در اين مطالعه مقطعي گذشته نگر، جامعه آماري مورد نظر، بيماران بستري دريافت‌كننده ريتوكسيماب و بورتزوميب در طول سال 1401، در بيمارستان فرهيختگان بود. ريتوكسيماب با حداقل دوز mg/m^2 375 يك روز قبل از پيوند براي بيماران تجويز شد. بروتزوميب با دوز mg/m^2 1/3 در چهار نوبت (معمولا روزهاي 1، 4، 8 و 11) براي بيماران تجويز گرديد. شاخص‌هاي مرتبط با محاسبه هزينه بيماري و پارامترهاي تعيين‌كننده اثربخشي از طريق مطالعات كتابخانه‌اي و مصاحبه با خبرگان تعيين شد و در نهايت اطلاعات مذكور از طريق بررسي پرونده بيماران (بانك اطلاعاتي بيمارستان) جمع‌آوري گرديد. شاخص‌هاي هزينه شامل هزينه ويزيت پزشك (روز اول، روز دوم، پزشك عمومي، بخش اورژانس، روز ترخيص)، دارو (داروي اصلي، داوري مكمل)، هتلينگ بيمارستان (خدمات پرستاري، لوازم مصرفي، تخت، راديولوژي، ECG، مراقبت بحراني، فيزيوتراپي، تهيه فرمولاري تغذيه معاينه وصدور جواز دفن) و آزمايشات (كليه آزمايشات لازم براي ارزيابي و مانيتور بيمار) بود. شاخص‌هاي اثربخشي شامل IgG كلاس I، IgG كلاس II، IgM كلاس I و IgM كلاس II بود. تحليل داده‌هاي پژوهش با نرم‌افزار SPSS و به‌وسيله آزمون‌هاي آماري t مستقل و زوج و ANOVA انجام شد.يافته‌ها: 77 بيمار پيوند كليه شامل 53 نفر تحت درمان با داروي بورتزوميب و 24 نفر دريافت‌كننده داروي ريتوكسيماب با ميانگين سني8/50±41/01 سال مورد مطالعه قرار گرفتند. يافته نشان داد ميانگين كل هزينه تمام شده داروي بورتزوميب برابر با 19548230/86 تومان بود. قبل از مصرف بورتزوميب ميانگين IgG كلاس I و كلاس II به ترتيب 6/36±68/16 و 4/96±67/11 بود كه پس از درمان با بورتزوميب به ترتيب به 73/15±28/17 و 16/75±18/13 كاهش يافت كه اين كاهش سطح IgG از نظر آماري معني‌دار بود(0/000=P). ميانگين IgM كلاس I و كلاس II قبل از مصرف دارو به‌ترتيب 1/30±5/69 و 0/95±5/45كه پس از مصرف بورتزوميب به ترتيب به 0/79±5/43 و 0/39±5/13 كاهش يافت كه اين كاهش براي IgM كلاس II معني‌داري بود (0/000=P)؛ اما براي IgM كلاس I غيرمعني‌دار بود (0/223=P). در بيماران دريافت‌كننده ريتوكسيماب، قبل از مصرف دارو ميانگين IgG كلاس I و كلاس II به ترتيب 7/86±71/66 و /4/53/±67/83 بود كه پس از درمان با ريتوكسيماب به ترتيب به 13/82±13/95 و 14/15±15/83 كاهش يافت كه اين كاهش سطح IgG از نظر آماري معني‌دار بود (0/000=P). ميانگين IgM كلاس I و كلاس II قبل از مصرف دارو به‌ترتيب 1/23±5/70 و 0/97±5/45 كه پس از مصرف دارو به‌ترتيب به 0/65±5/41 و 0/38±5/16 كاهش يافت كه اين كاهش از نظر آماري معني‌دار نبود (0/05 P). ميانگين كل هزينه تمام شده داروي ريتوكسيمب برابر با29 /28261539 تومان بود و موجب كاهش چشمگير ميانگين سطح IgG كلاس I و كلاس II شد. نرخ هزينه اثربخشي افزايشي (ICER)65/ 1770997 بود كه از آستانه تعريف شده توسط WHO كم‌تر بود.استنتاج: نتايج مطالعه حاضر نشان داد داروي ريتوكسيمب در مقايسه با بورتزوميب هزينه اثربخش مي‌باشد