بررسي فعاليت ضد باكترياي و سميت سلولي پارچه بي‌بافت اسپان‌باند پلي‌پروپيلن پوشش داده شده با نايسين-كيتوسان

سابقه و هدف: امروزه منسوجات فعال شده زمينه جديدي از كاربرد را جدا از كاربردهاي استاندارد نساجي ايجاد كرده‌اند. عملكردهاي جديد اين محصولات براي مثال، خواص ضدميكروبي در اين منسوجات افزايش يافته است. زمينه‌هاي كاربردي نساجي جديد براي حوزه‌هاي خاصي از مراقبت‌هاي بهداشتي و هم‌چنين صنعت، پوشاك ورزشي و منسوجات خانگي شناخته شده است. پيشرفت‌ها در زمينه منسوجات ضدباكتري توجه فزاينده‌اي را به خود جلب كرده است، زيرا اين روش‌ها ابزاري براي حل چالش‌هاي جدي سلامت مانند رشد بيش از حد باكتري‌ها هستند. تحقيقات زيادي در زمينه افزودن مواد مصنوعي و سمي به پارچه‌ها مانند تريكلوزان نانو نقره يا ساير فلزات و مواد آلي براي توليد پارچه‌هاي ضد ميكروبي انجام شده است. اين پارچه‌ها با اتصال به پروتئين‌هاي داخل سلولي و غيرفعال‌كردن اين پروتئين‌ها، باكتري‌ها را از بين مي‌برند. هم‌چنين با استفاده از اين مواد شيميايي مي‌توان گفت كه محتواي فلزات سنگين در اين منسوجات را افزايش مي‌يابد. كاربرد فلزات سنگين در منسوجات ضد ميكروبي توسط بسياري از استانداردهاي محيطي محدود شده است. بنابراين توصيه مي‌شود از عوامل ضد ميكروبي طبيعي مانند نايسين و كيتوسان براي توليد پارچه‌هاي ضدميكروبي سازگار با محيط زيست و ايمن استفاده شود. فرآيند تكميل پارچه با عوامل ضد باكتري طبيعي كه محيط زيست و سلامتي انسان را حفظ مي‌كنند، امروزه اهميت بيش‌تري پيدا كرده است. بنابراين هدف اين مطالعه توليد پارچه پوشش داده شده با كيتوسان و نايسين و بررسي خاصيت ضدميكروبي آن است. مواد و روش‌ها: در اين مطالعه تجربي آزمايشگاهي، كيتوسان براي اتصال نايسين به سطح پارچه غير بافته اسپان باند پلي‌پروپيلن استفاده شد. نمونه‌هاي پارچه با محلول حاوي كيتوسان و نايسين با استفاده از روش پد خشك پوشانده شدند. ظاهر، رنگ و نرمي پارچه‌هاي روكش شده با پارچه بدون روكش مقايسه شد. خواص اتصال، نايسين و كيتوسان روي پارچه با استفاده از تكنيك FTIR (تبديل فوريه مادون قرمز) مورد بررسي قرارگرفت. براي بررسي خواص ضدميكروبي نمونه‌هاي پارچه از روش انتشار در آگار و روش استاندارد (ASTME2149-01) استفاده شد. اثر ضد باكتريايي نمونه‌هاي پارچه در برابر باكتري‌هاي رايج مانند اشريشياكلي، سودوموناس آئروژينوزا، استافيلوكوكوس اورئوس، باسيلوس سرئوس، ليستريا مونوسيتوژنز و انتروكوكوس فكاليس اندازه‌گيري شد. سپس از ده دوره شستشو، دوام ويژگي ضدباكتري اين پارچه‌ها بررسي شد. هم‌چنين، سميت اين پارچه بر روي سلول‌هاي فيبروبلاست با استفاده از روش رنگ سنجي MTT پس از هفت روز تعيين شد. يافته‌ها: پارچه‌هاي پوشش داده شده با كيتوسان و نايسين از نظر ظاهر و نرمي تفاوت چنداني با نمونه شاهد ندارند. تغييرات مشاهده شده در طيف FTIR، مانند ظهور پيك‌هاي جذب جديد و پيك‌هاي اضافي مرتبط با پيوند پپتيدي، ادغام موفقيت‌آميز نايسين و كيتوسان را در پارچه تاييد مي‌كند. نتايج ضد باكتري نشان داد كه نايسين اثر ضد باكتري پارچه‌هاي پوشش داده شده در برابر باسيلوس سرئوس، استافيلوكوكوس اورئوس و سودوموناس آئروژينوزا را افزايش داده است. ويژگي‌هاي ضدباكتري پارچه‌هاي پوشش داده شده با كيتوسان- نايسين بعد از شستشو در برابر باسيلوس سرئوس، استافيلوكوكوس اورئوس، انتروكوكوس فكاليس، ليستريا مونوسيتوژنز، اشريشياكلي و سودوموناس آئروژينوزا به‌ترتيب حفظ شد. هم‌چنين، پوشش كيتوسان-نايسين نشان داد كه حتي پس از يك هفته، سميت معني‌داري در سلول‌هاي فيبروبلاست ايجاد نمي‌كند. استنتاج: لايه كامپوزيت كيتوزان- نايسين داراي پتانسيل بالايي براي كاربردهاي ضد ميكروبي در زمينه‌هاي مختلف، مانند امكانات مراقبت‌هاي بهداشتي و صنعت نساجي است. هم‌چنين، اين روش يك راهكار نوآورانه براي حفاظت از سلامت انسان و محيط زيست ارائه مي‌دهد.