بررسي بيان ژن‌هاي دخيل در ايمني ذاتي در سلول‌هاي ماكروفاژ انساني در مواجهه با باكتري مايكوباكتريوم توبركلوزيس

سابقه و هدف: يكي از اهداف سلولي اوليه مايكوباكتريوم‌ها، ماكروفاژها هستند كه باكتري استراتژي‌هاي مختلفي براي زنده ماندن و تكثير در داخل فاگوزوم‌ها از جمله مانند ممانعت از اسيديفيكاسيون فاگوزوم و ممانعت از ادغام فاگوزومي دارند. از طرفي اهميت polarization و plasticity ماكروفاژها در مواجهه با عوامل عفوني، بين ماكروفاژهاي M1 و M2 كاملا شناخته شده است. باتوجه به نقش دو ژن DUSP14 و RAP2A در فرايندهاي ايمني ذاتي، هدف از اين مطالعه بررسي بيان اين ژن‌ها در ماكروفاژهاي افراد سالم آلوده شده با سويه‌هاي PB8، H37Rv و MTBRils است تا بتوان درك جامع‌تري از چگونگي عملكرد ايمني ذاتي به‌دست آيد. مواد و روش‌ها: در اين مطالعه تجربي، پنج فرد سالم كه نتيجه تست PPD آن‌ها منفي بوده است و سابقه ابتلا به بيماري سل را نداشتند انتخاب شدند. سپس PBMC ها با استفاده از گراديانت فايكول جدا شده و با دستگاه Cell Counter تعداد سلول‌هاي موجود در رسوب شمارش گرديد در ساخت محيط كشت به ازاي 500 ميلي‌ليتر محيط stem span، 2 ميلي‌ليتر ليپيد كلسترول و 5 ميلي‌ليتر (10x) Pen/Strep به محيط اضافه شد و پس از 9 روز در محيط كشت غني شده، تمايز و در نهايت بيان ژن‌هاي DUSP14 و RAP2A پس از مواجهه با سه سويه PB8، H37Rv و MTBRils طي 4، 18 و 48 ساعت پس از آلوده كردن سلول‌ها در محيط كشت، با روش ريل تايم بررسي گرديد. بدين‌صورت كه در ابتدا mRNA از محيط استخراج شد و از روي آن cDNA ساخته شد و PCR با مسترميكس Takara صورت پذيرفت. جهت اندازه‌گيري ميزان نسبي بيان تك تك ژن‌ها از روش -ΔΔ Ct2 استفاده شد. به‌همين منظور ميزان بيان هر ژن در مقايسه با ژن رفرنس براي هر بيمار در سه مرحله بررسي شد. جهت بررسي آماري از نرم‌افزار SPSS نسخه 22 و GraphPad Prism نسخه 8 استفاده شد. يافته‌ها: نتايج نشان داد كه 4 ساعت پس از تيمار سلول‌ها با سويه H37Rv بيان ژن RAP2A نسبت به دو سويه ديگر بيان بيش‌تري داشته است، اگر چه افزايش بيان معني‌دار نيست. هم‌چنين بيان ژن DUSP14 در 4 ساعت پس از آلوده شدن با همه سويه‌ها اگرچه افزايش معني‌داري پيدا نكرد؛ اما در سويه PB8 افزايش بيان بيش‌تري نسبت به سويه‌هاي ديگر داشت. در اين مطالعه نشان داده شد كه بيان ژن RAP2A پس از گذشت 48 ساعت از آلودگي ماكروفاژها، سويه‌هاي H37Rv و MTBRils نسبت به PB8 و گروه كنترل كاهش نشان داد. بيان ژن DUSP14 نيز در همه زمان‌ها در گروه H37Rv و MTBRils نسبت به PB8 و گروه كنترل كاهش معني‌داري ديده شد. استنتاج: كاهش بيان ژن RAP2A در دو سويه مايكوباكتريوم H37Rv و MTBRils نشان مي‌دهد مايكوباكتريوم توبركلوزيس با كاهش فعاليت GTPase، سعي در اختلال در روند فاگوزوم و شيفت پاسخ‌ها به سمت ماكروفاژهاي M2 دارد. مطالعات آتي بر روي نقش پلي‌مورفيسم‌هاي ژن‌هاي RAP2A و DUSP14 توصيه مي‌گردد.