ارزيابي كيفي ترجمۀ عربي شعر سعدي بر پايۀ نظريۀ جيمز هولمز (مورد مطالعه: كتاب غزليات سعدي الشيرازي اثر محمد علاء‌الدين منصور(

ترجمه، يكي از عوامل دگرگوني انديشه و مانند پلي براي انتقال افكار از زبان‌هاي مختلف به يكديگر عمل مي‌كند. از ديرباز ترجمۀ شعر توجه مترجمان را به خود جلب كرده و همواره ترجمه‌پذيري يا ترجمه‌ناپذيري آن موضوع نظريه‌پردازان ترجمه بوده است. در عرصۀ برگردان شعر به زبان عربي، به اشعار شاعران ايراني توجه ويژه اي شده و پا به پاي ديگر آثار ادبي به پيش تاخته است. در اين جستار، ترجمۀ غزليات سعدي شيرازي، اثر محمد علاء الدين منصور از منظر مطالعات توصيفي فرايند‌ـ‌مدار ترجمه با تكيه بر نظريۀ راهبردهاي نقد ترجمۀ شعر جيمز هولمز بررسي مي شود. با اين كه هولمز خود معتقد است، هيچ ترجمه‌اي از شعر هرگز همانند يا معادل اصل نيست و محدوديت‌هاي كاربردي حاكم بر موقعيت، مانع دست يابي به معادل است، اما  بااين‌حال، چهار گونه راهبرد مقلدانه، تمثيلي، سازواره‌اي و منحرف را معرفي مي كند كه اغلب براي ترجمۀ انواع شعر به كار مي‌روند. انتخاب راهبرد، خود، نشان دهندۀ هنجارهاي زبان مقصد و اولويت‌هاي فرهنگي مخصوص در زبان خاصي است. نتيجۀ اصلي ارزيابي كيفي ترجمۀ عربي علاء الدين منصور، اين امر را اثبات مي كند كه وي ترجمه اي مقلدانه و در موارد اندكي هم از ترجمۀ سازواره‌اي و منحرف در ترجمه بهره برده است.