روش‌شناسي الگوي فرهنگ آتليه معماري در دانشكده‌هاي معماري ايران

هدف: از ابتداي آموزش دانشگاهي معماري، آتليۀ معماري كانون اصلي آموزش طراحي بوده است كه در ابتدا از فرهنگ خاصي تبعيت مي‌كرد. با افزايش كمّي دانشكده‌هاي معماري در ايران، توجه به فرهنگ آتليه كم‌رنگ شد. اين پژوهش با بررسي عوامل مؤثر بر فرهنگ آتليه، به دنبال تعريف الگوي فرهنگي آتليه يود. روش‌: پژوهش حاضر در دستۀ مطالعات كيفي و توصيفي قرار دارد. براي گردآوري داده‌ها از ابزار كتابخانه، اينترنت، مصاحبه و مطالعات ميداني؛ براي تحليل داده‌ها از تحليل محتوا و قياس تطبيقي و براي بررسي نيكويي برازش الگو از تحليل عامل تأييدي استفاده شد. با 30 نفر از اساتيد هيئت علمي و حق‌التدريس با حداقل 10 سال سابقه، مصاحبه انجام شد. نيازسنجي و امكان‌سنجي كشف شده با نظر دو تن از متخصصان حوزۀ آموزش معماري تأييد شد. يافته‌ها: فرهنگ آتليه با افراد درون آن و محيط كالبدي آتليه تعريف مي‌شد. از آنجا كه افراد حاضر در آتليه به عنوان متغيّرهاي قابل كنترل در پژوهش نبودند، محيط فيزيكي آتليه، بررسي و با دانشگاه پايلوت مقايسه شد. نتيجه‌گيري: براي تعريف الگوي فرهنگي آتليه لازم است فضاهاي مورد نياز براي انجام آداب آموزش معماري و سلسله‌مراتب مربوط به آن وجود داشته باشد. با استفاده از آزمون تي تك‌نمونه‌اي اثبات شد كه نيازهاي فضايي با الگوي فرهنگي آتليه ارتباط معناداري دارد. به منظور ارتقاي رشتۀ معماري و نهادينه‌سازي فرهنگ آتليه، پيشنهاد شد دانشكده‌هاي معماري بر اساس استانداردهاي مورد نياز آموزش اين رشته اصلاح شوند و دانشكدۀ معماري در طرحهاي عمراني به صورت فعال و پويا مشاركت داده شود.