بررسي تقدم انذار يا تبشير در قرآن كريم از منظر آيت الله جوادي آملي

تعليم و تربيت با رشد و كمال انسان و زندگي شايسته او سروكار دارد. ازآنجاكه انسان موجودي پيچيده است، تعليم و تربيت او نيز پيچيده و مستلزم تمهيد مقدمات و بهره‌گيري از روش‌هاي تربيتي است. ازجمله اين روش‌ها دو روش انذار و تبشير است. پرسش اصلي آن است كه آيا  تقدمي بين انذار و تبشير وجود دارد؟ آيا انذار بر تبشير تقدم و برتري دارد يا تبشير بر انذار تقدم و برتري دارد؟ يا اينكه ديدگاه سومي وجود دارد؟ اين پژوهش كه به روش توصيفي ـ تحليلي انجام شده است، درصدد پاسخگويي به پرسش‌هاي فوق براساس ديدگاه تفسيري آيت‌الله جوادي‌آملي است. نتايج پژوهش نشان مي‌دهد كه براي هريك از اين دو شواهد و ادله‌اي وجود دارد. آيات دال بر حصر در انذار، بيشتر بودن تأثير انذار بر تبشير، بازدارندگي انذار، بيشتر بودن بسامد واژۀ انذار و مشتقات آن در مقايسه با تبشير، تقدم انذار بر تبشير را تأييد مي‌كند. شواهد و ادله‌اي چون كاربرد گسترده تبشير و مفاهيم مفيد آن در قرآن، سبقت رحمت بر غضب الهي، كاربرد بشارت قبل از انذار، آسان‌بودن تحقق تبشير در مقايسه با انذار، تقدم تبشير بر انذار را تأييد مي‌كند. به نظر مي‌رسد ديدگاه سومي وجود دارد و آن نسبي‌بودن تقدم و برتري يكي بر ديگري، برحسب شرايط و موقعيت‌هاي نوع افراد است. در شرايطي و براي افرادي، انذار مقدم است و در شرايطي ديگر و براي افراد ديگر، تبشير مقدم است و اين دو مكمل هم هستند.