ابو احمد عسكري در ميراث حديثي شيعه

ابواحمد عسكري از بزرگترين ادبا، لغويون و محدّثان سني مذهب قرن چهارم است. آثار و تأليفات او داراي جايگاهي رفيع درحوزۀ علوم اسلامي است. با توجه به مذهب ابو احمد عسكري، جايگاه او در كتب حديثي شيعه قابل‌توجه و در خور بررسي است. اين نوشتار تلاش مي‌كند پس از معرفي كوتاهي از اين انديشمند به بررسي حضور، جايگاه و گونه‌شناسي استناد به وي در آثار شيعي بپردازد. از اين ميان توجه به جايگاه و مرويات مهم وي در آثار شيخ صدوق (هم عصر/ مروي عنه) كه آغازگر استناد به او در بين شيعيان مي‌باشد و نيز سيد ابن طاوس (از پسينيان) قابل‌توجه است. با اين حال نوع رويكرد سيد‌بن‌طاووس به آثار ابواحمد همان رويكرد صدوق به وي بودهاست. روايات اين عالم بي‌تعصب و آزاد انديش اهل‌تسنن از بهترين مستندات استفاده شده در رديه‌هاي شيعي و مجادلات كلامي و نيز اثبات صدور و شرح چند خطبه از نهج البلاغه به ويژه خطبه شقشقيه بوده است. او از معدود عالمان اهل تسنن است كه هم خطبۀ شقشقيه را نقل كرده و هم به شرح فقه الحديثي آن به‌طور تفصيلي پرداخته است. عسكري را با اين پيشينه مي‌توان در زمره متشيعان برشمرد. اين نوشتار ابطال دو گزارش «شيعه بودن» و«ضد شيعه بودن» ابواحمد عسكري را نيز روشن مي‌كند.