مقايسه تأثير انجام سه نوع تلاش ذهني در طول فعاليت ورزشي ركاب‌زدن بر ميزان شاخص‌هاي خستگي مردان دوچرخه‌سوار

زمينه و هدف: انجام تلاش ذهني قبل و حين فعاليت ورزشي جسماني باعث افزايش شاخص هاي خستگي مي شود و به نظر مي‌رسد كه اندازه اين خستگي به نوع تلاش ذهني به‌كارگرفته‌شده بستگي داشته باشد. هدف پژوهش حاضر مقايسه تأثير Stroop، AX-CPT و PVT هم زمان با فعاليت ورزشي ركاب‌زدن بر درك تلاش، ضربان قلب و كورتيزول است. روش شناسي: 10 مرد دوچرخه سوار با ميانگين سني 4.5± 34.5 سال، قد 4.5± 177 سانتي متر و حداكثر توان خروجي 36± 236 وات طي پنج جلسه به آزمايشگاه فراخوانده شدند. در جلسه ي اول مشخصات آنتروپومتريك و آزمون تعيين حداكثر توان خروجي انجام شد. در چهار جلسه ي بعد فعاليت ورزشي ركاب زدن به مدت 45 دقيقه و با شدت 65 درصد حداكثر توان خروجي بر روي چرخ كارسنج همراه (Stroop، AX-CPT و PVT) و بدون تلاش ذهني (تماشاي مستند) انجام شد. در حين انجام پروتكل درك تلاش و ضربان قلب هر 10 دقيقه توسط آزمونگر اندازه گيري شد. همچنين  نمونه ي خوني قبل و 30 دقيقه بعد از فعاليت به منظور اندازه گيري كورتيزول جمع آوري شد. براي تجزيه و تحليل داده ها از آزمون آناليز تحليل واريانس دو طرفه استفاده شد. نتايج: انجام 45 دقيقه تلاش ذهني Stroop با فعاليت ورزشي ركاب زدن به‌صورت هم زمان، باعث افزايش معني دار ميزان درك تلاش، شاخص فشار ذهني در پرسشنامه ناسا و غلظت كورتيزول نسبت به فعاليت ورزشي ركاب زدن تنها شد (p≤0/05) اما بين جلسات تلاش ذهني AX-CPT و PVT با فعاليت ورزشي ركاب زدن تنها تفاوت معني داري يافت نشد. نتيجه گيري: نتايج پژوهش نشان داد انجام تلاش هاي ذهني مختلف به صورت هم زمان با فعاليت ورزشي ركاب زدن بسته به ميزان چالش و مدت زمان آن ها مي توانند برخي شاخص هاي خستگي را به ميزان بيشتري تحت تاثير قرار دهند.