برآورد حجم قاچاق كالا به روش معادلات ساختاري و تاثير آن بر رشد اقتصادي در ايران: بررسي تجربي در نيم قرن اخير

بررسي عوامل موثر بر قاچاق كالا و همچنين اثرات آن بر متغيرهاي كلان اقتصادي يكي از مهم ترين موضوعات در حوزه اقتصاد كلان بوده است. بررسي اين موضوع و نتايج آن نقشي مهم در سياست گذاري در حوزه قاچاق كالا دارد. با توجه به اين موضوع، هدف اين مقاله بررسي اقتصادي قاچاق كالا به عنوان يكي از موانع توليد با استفاده از رويكردي تجربي است. از همين رو در اين مطالعه ضمن برآورد حجم قاچاق كالا در ايران به روش مدل سازي معادلات ساختاري طي دوره زماني 1350 تا 1399 به بررسي تاثير آن بر توليد ناخالص داخلي با رويكرد سري زماني نيز پرداخته خواهد شد. يافته هاي اين مطالعه نشان داد كه ميانگين حجم قاچاق كالا در دوره مورد بررسي حدود 22.53 درصد از توليد ناخالص داخلي رسمي بوده است. همچنين براساس نتايج اين مطالعه، قاچاق به عنوان يك مانع توليد، داراي تاثير منفي و معني داري بر توليد ناخالص داخلي در سطح 95 درصد اطمينان طي دوره 50 ساله مورد بررسي بوده است.