كاربرد اسيد ساليسيليك و سيليكون بر برخي شاخص‌هاي ‏فيزيولوژيكي و ريخت‌شناسي در دو اكوتيپ گياه گل سازويي ‏‎(Scrophularia striata L.)‎‏ در شرايط تنش خشكي

در عصر حاضر، كمبود آب از چالش‌هاي اصلي زيست‌محيطي براي گياهان است كه به اختلالات متابوليكي و فيزيولوژيكي منجر مي‌شود و در سال‌هاي اخير شايان توجه محققان قرار گرفته است. اسيد ساليسيليك و سيليكون به‌عنوان دو تعديل‌كننده‌ تنش خشكي در گياهان شناخته شده‌اند. پژوهش حاضر به‌منظور ارزيابي تنش خشكي بر شاخص‌هاي فيزيولوژيكي و ريخت‌شناسي گل سازويي براي معرفي در مناطق خشك در سال زراعي 1400-1399 در قالب فاكتوريل بر پايه طرح كاملاً تصادفي در سه تكرار در دانشگاه ايلام انجام شد. در اين پژوهش تنش خشكي در دو سطح (50 و 100 درصد ظرفيت زراعي)، اسيد ساليسيليك (SA) در دو سطح (صفر و ppm 100)، سيليكون (Si) در دو سطح (0 و 1 گرم در ليتر) و نيز دو اكوتيپ (ايلام و آبدانان) بر صفات فتوسنتز، پارامترهاي تبادل گازي، محتوي رطوبت نسبي برگ، پروتئين كل و شاخص‌هاي ريخت‌شناسي گل سازويي بررسي شدند. نتايج حاصل از اين آزمايش نشان دادند تنش خشكي باعث كاهش محتوي رطوبت نسبي برگ، پروتئين كل، فتوسنتز، پارامترهاي تبادل گازي و افزايش نشت يوني شد. همچنين از لحاظ ساختاري كاهش عرض روزنه، عرض سلول‌هاي نگهبان روزنه، تراكم روزنه در واحد سطح و قطر بافت‌هاي آوندي را موجب شد. كاربرد اسيد ساليسيليك و سيليكون باعث بهبود فتوسنتز، پارامترهاي تبادل گازي، رطوبت نسبي و پروتئين كل در اندام هوايي شد. همچنين محلول‌پاشي اسيد ساليسيليك و سيليكون به بهبود شاخص‌هاي ريخت‌شناسي ناشي از تنش خشكي منجر شد. نتايج كلي نشان دادند تنش خشكي اثرات منفي بر گياه گل سازويي دارد و كاربرد اسيد ساليسيليك و سيليكون مي‌تواند تحمل تنش خشكي در گياه را بهبود بخشد.