كاربرد استنتاج فازي-عصبي تطبيقي (ANFIS) در پيش‌بيني خصوصيات كيفي ميوه سيب در طي انبارداري

ارزيابي‌هاي كيفي ميوه سيب در طول انبارداري مي‌تواند توليدكنندگان سيب را در انتخاب و بهينه‌سازي شرايط مناسب انبارداري ياري نمايد. تغييرات داخلي ايجادشده اين محصول در طول مدت انبارداري، موجب تغيير در خصوصيات كيفي ميوه مي‌شود. پيش‌بيني اين تغييرات و ايجاد شرايط مناسب نگهداري، گام مهمي در جهت حفظ ارزش تغذيه‌اي و اقتصادي محصول محسوب مي‌شود. در اين تحقيق خصوصيات فيزيكوشيميايي سيب رقم گلدن دليشز طي انبارداري در دو دماي صفر و 4 درجه سلسيوس و مدت انبارداري در سردخانه شامل صفر، 45، 90 و 135 روز ثبت گرديد. اين خصوصيات شامل عدد سي‌تي حاصل از تصويربرداري اشعه ايكس، pH، سفتي، رطوبت، چگالي و مواد جامد محلول ميوه بود. در مرحله بعدي با كمك سامانه استنتاج فازي-عصبي تطبيقي (ANFIS) و بر اساس ورودي‌هاي مؤلفه‌هاي رنگي L* ، *a و *b، دماي انبارداري و طول مدت انبارداري، خصوصيات يادشده استخراج و با مقادير واقعي مقايسه شد. طبق نتايج، در بهترين مدل‌هاي انتخابي، مقادير پارامترهاي آماري ضريب تبيين (R2)، جذر ميانگين مربعات خطا (RMSE)، ميانگين درصد خطاي مطلق (MAPE)  و شاخص كارايي مدل (EF) به ترتيب براي پيش‌بيني عدد سي‌تي برابر 0.909، 24.331 ، 11.319 درصد و 0.899، مقدار pH برابر 0.912، 0.134 ، 0.134 درصد و 0.839، سفتي ميوه برابر 0.950، 1.862 نيوتن، 3.298 درصد و 0.904، رطوبت ميوه برابر 0.945، 0.008، 0.729 درصد و 0.893، چگالي برابر 0.910، 0.045 گرم بر سانتي‌متر مكعب، 7.223 درصد و 0.828 و مواد جامد محلول برابر 0.884، 0.537 درصد بريكس، 2.340 درصد و 0.781 به دست آمد. اين نتايج نشان مي‌دهد كه با تقريب و دقت بالا مي‌توان خصوصيات كيفي ميوه سيب را در تحت شرايط انبارداري پيش‌بيني نمود. اين پيش‌بيني جهت حفظ كيفيت محصول در طول انبارداري بسيار مفيد خواهد بود.