شورش روايت در كتاب خاطرات احمد‌بن‌بُله (رهيافتي به ويژگي‌هاي فراهنجاري روايت در خاطره‌نويسي)

خاطرات از گونه‌هاي روايي مدرن‌ است و از ظرفيت‌هاي قابل توجه روايي برخوردار مي‌باشد. در اين آثار، روايت با شاكله‌ها و فرم‌هاي مخصوصي به كار مي‌رود و از جهات مختلف قابل مقايسه با نوع برتر گونه‌هاي روايي- داستاني يعني رمان است. جستار حاضر بر آن بوده تا با كاربست روش توصيفي- تحليلي با برشمردن سه مؤلفه مهم روايت در ژانر خاطره يعني «استفاده از من روايي»، «برجسته‌سازي راوي به جاي قهرمان-پروري» و «افزايش حجم توصيفات به جاي رويدادها و حوادث»، چگونگي خروج روايت از اين قاعده مرسوم را در كتاب مذكرات احمد بن‌بُله، مبارز مشهور الجزايري مورد سنجش و ارزيابي قرار دهد. گفتني است كه هر يك از ژانرهاي مختلف داستاني از مختصات خاص روايي برخوردارند و استعارۀ مختصات ديگر ژانرها در خاطره در ضمن پژوهش‌هاي بينارشته‌اي قابل تحليل است. در واقع در دوره معاصر با بررسي تداخل ژانرها عاريت‌گرفتن ويژگي‌هاي يك ژانر و سبك ادبي در نوع ادبي ديگر، قضيه‌اي پركاربرد در راستاي در هم شكستن مرزها و خطوط ميان انواع جلب توجه مي‌كند و در اين بين خاطره نيز ويژگي‌هاي روايي ديگر ژانرها را به عاريت مي‌گيرد. يافته‌هاي پژوهش نشان مي‌دهد كه روايت در خاطرات احمدبن‌بله از ساختار متعارف آن فراتر رفته و به سمت شاكله رمان در روايت و حماسه حركت كرده و اين تَرانَهِش به دليل پويايي شخصيت، مضمون مبارزه و كوتاهي زمان در خاطره است.