بازتاب افسانۀ گاو عنبري در متون فارسي

گاو عنبري موجودي است افسانه‌اي با ويژگي‌هاي خاص كه حكايت آن در متون نظم و نثر فارسي بازتابي گسترده دارد؛ به‌طوري ‌كه از قديم‌ترين منابع موجود تا به امروز مي‌توان نشاني از آن بازيافت. البته علي‌رغم قدمت اين افسانه و اشارات پربسامد مربوط به آن در متون مختلف و نيز برداشت اشتباه از ماهيت آن، مايۀ شگفتي است كه تاكنون پژوهش درخوري دربارۀ اين موجود انجام نگرفته است. اين پژوهش با هدف بررسي منشأ، قدمت و روايت‌هاي گوناگون اين موجود افسانه‌اي و نيز تعيين ويژگي‌هاي آن براساس منابع و اسناد مختلف، به چگونگي بازتاب حكايت اين گاو پرداخته است. نويسندگان با بررسي منابع مختلف، ازجمله عجايب‌نامه‌ها، متون روايي، اساطيري، افسانه‌اي، تاريخي و غيره، مطالب مرتبط با موضوع را گردآوري كرده و به روش توصيفي ـ تحليلي و با استفاده از مطالعۀ كتابخانه‌اي و فيش‌برداري، دسته‌بندي و تحليل كرده‌اند. از يافته‌هاي اين پژوهش ارائۀ سير تاريخي اين حكايت و تغييرات مربوط به آن در متون دوره‌هاي مختلف و نيز تعيين هويت اين گاو و تمييز آن از حيوانات مشابه و گاو دريايي واقعي است.