شاخصه‌هاي سعادت بشر و ميزان اهميت هريك با تكيه بر احاديث طوبي

انسان دائماً در پي يافتن راهي براي نيل به سعادت ابدي است. در اين ميان، هر نحله و مذهبي طبق معلوماتش اين مسير را ترسيم نموده و سايرين را بدان دعوت كرده است. مسئلۀ مهم اينجاست كه آيا در اسلام نيز به‌طور جزئي به شاخصه‌هاي سعادت اشاره شده است؟ اين نوشتار به روش تحليل محتوا و با تشكيل جدول احاديث و شرح آن‌ها، حدود 2300 حديث با ساختار طوبي را مورد كاوش قرار داده و مي‌كوشد به اين سؤال پاسخ دهد كه شاخصه‌هاي سعادت بشر كدام‌اند و ميزان اهميت هريك به چه ميزان است؟ دستاورد‌هاي اين پژوهش نشان مي‌دهد كه احاديث طوبي را مي‌توان در سه بازۀ زماني تقسيم‌بندي كرد كه به‌ترتيب تكرار شامل حال فرد،  آينده و گذشته است. اين سه بازۀ زماني به‌عنوان مضامين سازمان‌دهنده و واژۀ «ذكر» به‌عنوان يك مضمون فراگير است كه دربرگيرندۀ همۀ آن‌هاست. «ذكر» به‌معناي يادآوري نعمت‌هايي است كه خداوند در اختيار بشر نهاده و همچنين به اين معناست كه انسان دائماً متذكر حالات و عوامل مؤثر بر روح و جسمش باشد تا دچار يأس از گذشته، غفلت از حال و نسيان آينده نشود.