تحليل نقشي ‌بند‌گردان ‌هاي قصيده «المواكب» جبران بر اساس فرانقش بينافردي در رويكرد دستور نقش ‌گراي نظام ‌مند

دستور نقش ‌گراي نظام‌مند هليدي زبان را در بافت متن و در سه حوزه‌ فرانقش انديشگاني، بينافردي و متني بررسي كرده و كاركرد آن را در تحول فرايندهاي شناختي توضيح مي‌دهد. از آنجا كه ساختارهاي زباني نظير قواعد دستوري، نوع واژگان و تركيب آن‌ها در تكوين و توسعه فرايندهاي شناختي انسان و فهم و تحليل متون مؤثر هستند، بررسي قصيده «المواكب» به عنوان اثري فلسفي و مطول با موضوعاتي چون تأمل در طبيعت، خير، شر، زندگي و مرگ بر اساس رويكردهاي تحليلي زبان‌شناختي، ابعاد تازه‌اي از جنبه‌هاي فني و متني اين اثر را آشكار مي‌سازد. در اين پژوهش، تحليل بندگردان‌ها در ترجيع‌بندهاي قصيده‌ «المواكب» با روش توصيفي-تحليلي و بر اساس فرانقش بينافردي انجام شده است تا با تبيين پيوستگي معنايي، ابعادي از ويژگي‌هاي زبان‌شناختي و دركي از محتواي قصيده، دلالت‌ها و پيام‌هاي آن به دست آيد. يافته‌ها نشان‌دهنده اين هستند كه شاعر از انواع بيان خبري، تأكيدي، امري، آرزومندانه و قطبيت مثبت براي توصيف تجارب مادي و مفهومي استفاده كرده و با تكرار بيان خبري و تأكيدي، با مخاطب تعامل برقرار نموده و او را با انديشه‌ خود همراه مي‌كند.