مطالعه پديدارشناسانه جستجوي نظريه دوم پزشكي

نظريۀ دوم پزشكي نظريه‌اي است كه توسط پزشك دوم دربارۀ نظر پزشك اول و تشخيص و درماني كه به بيمار پيشنهاد داده صادر مي‌شود. گرچه كسب نظريۀ دوم ممكن است براي بيمار فوايدي داشته باشد، دلالت‌هايي همچون ناكارآمدي پزشكي مدرن و مشكلات نظام سلامت و پيامدهايي مانند سردرگمي بيماران، استفادۀ بيش‌ازحد از منابع و امكانات و تحميل هزينه‌هاي اقتصادي به بيمار و نظام سلامت دارد. بررسي اين پديده از منظري جامعه‌شناسانه مي‌تواند در شناسايي ابعاد خرد و كلان و مديريت آن كمك‌كننده باشد. از اين‌رو هدف اين مطالعه، شناسايي پديدۀ نظريۀ دوم پزشكي و عوامل مؤثر بر آن براساس تجربيات بيماران است.اين مطالعۀ پديدارشناسانه، با تحليل داده‌هاي حاصل از مصاحبه با 40 نفر از كساني كه براي يك بيماري اقدام به گرفتن نظريۀ دوم پزشكي كرده بودند، انجام شد.شش عامل بر جست‌وجوي نظريۀ دوم پزشكي مؤثر هستند: ماهيت بيماري، ويژگي‌هاي دانش و پراتيك پزشكي، رابطۀ پزشك-بيمار، اتونومي بيمار، عوامل ساختاري (شامل پزشكي تجاري و كالايي‌شدن سلامت، تفاوت سطح توسعه، فقدان نظام ارجاع و بيمه‌هاي درماني) و هدايت پزشك اول.پديدۀ نظريۀ دوم در ايران موضوعي است كه تاكنون ناديده گرفته شده و بيماران در نبود هر نوع راهنمايي و پروتكل رسمي براساس ادراكات و منابع خود به پزشكان مختلف مراجعه مي‌كنند. برنامه‌ريزي براي هدفمندكردن نظريۀ دوم مي‌تواند هم به كاهش سرگرداني بيماران و كاهش هزينه‌هاي درماني آن‌ها كمك كند و هم از استفادۀ بيش‌ازحد از منابع و امكانات سلامت پيشگيري نمايد.