بررسي تنوع مورفولوژيكي برگ، ميوه و براكته ممرز (Carpinus betulus L.) در شرايط جغرافيايي مختلف

تنوع صفات برگ و ميوه در سه جمعيت از گونه ممرز (Carpinus betulus L.) (گلي داغ مراوه تپه، لوه مينودشت و هشت پر) با استفاده از روش‌هاي آماري چند متغيره تعيين شد. به اين منظور از سه رويشگاه طبيعي، تعداد 10 پايه از هر رويشگاه و با فاصله حداقل 100 متر از يكديگر در اوايل تير ماه انتخاب و به ترتيب اندام‌هاي برگ، شاتون و براكته و ميوه از اواسط تاج گياه به صورت تصادفي جمع‌آوري و برخي از صفات مورفولوژيك آنها اندازه‌گيري گرديد. به جز صفات طول برگ، و وزن دانه از نظر ساير صفات مطالعه شده، تفاوت معني‌داري بين جمعيت‌ها ديده مي‌شود پنج مؤلفة اول PCA حدود 41/79 درصد واريانس‌ها را به خود اختصاص داده است. در تشكيل مؤلفة اول، طول براكته و عرض برگ و در مؤلفة دوم طول و عرض منقارك اهميت بيشتري را در مقايسه با ساير صفات از خود نشان داده است. نتايج تجزيه خوشه‌اي بر اساس كليه صفات مورد مطالعه نشان داد كه با توجه به تغييرات واريانس تشكيل خوشه‌ها، پايه‌هاي نمونه‌گيري شده از سه جمعيت در دو گروه مجزا جاي گرفته‌اند. نتايج اين تحقيق نشان داد، در صفات مورفولوژيك برگ و دانه و براكته و شاتون گونه ممرز تنوع درون جمعيتي وجود دارد. همچنين مي‌توان از صفات طول برگ و وزن دانه به دليل تاثيرپذيري كمتر از شرايط محيطي به عنوان صفات متمايز كننده در تفكيك گونه ممرز استفاده كرد.