آيين هاي باران خواهي در منطقه كالپوش شهرستان شاهرود

آيين هاي باران خواهي در منطقه كالپوش شهرستان شاهرود

چكيده مقاله پيش‌رو پژوهشى ميدانى ـاسنادى است كه در آن به گردآورى، تبيين و تحليل آيين‌هاى باران‌خواهى منطقه كالپوش شهرستان شاهرود پرداخته شده است. آيين‌هاى باران‌خواهى مجموعه‌اى از اقدامات عاميانه هستند كه ساكنان يك منطقه در هنگام بروز خشكسالى و بى‌آبى‌هاى شديد و درازمدت، انجام مى‌دهند تا بدان وسيله موجبات بارش باران را فراهم سازند. مراسم يا آيين‌هاى باران‌خواهى ظهور و بروز يك خواسته و اشتياق درونى در قالب مجموعه‌اى از باورداشت‌ها و كنش‌ها مى‌باشند. مردم با اجراى اين آيين‌ها از خداوند (يا در مواردى از نيروهاى طبيعت) مى‌خواهند تا باران را بر زمين تشنه ببارانند. ساكنان منطقه كالپوش على‌رغم آگاهى و آشنايى با عوامل اصلى و علمى بارش يا خشكسالى داراى تنوع گسترده‌اى از اين آيين‌ها مى‌باشند كه در بسيارى از آن‌ها با ساير اقوام و فرهنگ‌هاى ايرانى و غيرايرانى مشترك هستند. برخى از اين آيين‌ها داراى ريشه‌هاى دينى و برخى نيز داراى ريشه‌ها و انگيزه‌هاى غيردينى همچون باورهاى ابتدايىِ انسانى، نظير جادو، طبيعت‌پرستى و... مى‌باشند. اين پژوهش كوشيده است تا با گردآورى اين آيين‌ها ضمن معرفى آن‌ها به جامعه علمى كشور و جلوگيرى از به فراموشى سپرده شدن اين رسوم ديرينه تحليل و بررسى قابل تاملى از آن‌ها به خوانندگان ارايه نمايد.

Abstract: This is a field-documental research that compiles, analyzes and explains the rites of rain-making of Kalpoosh region around Shahrood city. The rites of rain-making are the actions that in the long drought the inhabitants of a given location use to make the rain. In fact, the rituals or rites of rain-making are the objectification of an inner enthusiasm in the form of a collection of actions and beliefs. People " want " by these rituals from God to descends " the rain " on thirsty earth. The inhabitants of Kalpoosh in spite of their knowledge about scientific and actual factors of rain or drought, have a varieties of such rituals that are faund in the other Iranian or foreign cultures as well. A number of these rituals have religious origins and the rest have non-religious origins such as magic, nature-worship, animism and so on. This research by compilation and introduction of these rituals to scientific community seeks to save them from ignorance and offers a considerable speculation and analysis of these ancient rituals.