نگاهي به بازي زباني احساسات

نگاهي به بازي زباني احساسات

پندار غالب آن است كه احساسات خصوصي‏اند؛ امّا ويتگنشتاين با اين پندار مخالف است، زيرا اعتقاد دارد: چنين تلقّي‏اي به شكّاكيت و سوليپسيزم منتهي مي‏شود. بنابه برداشت رايج، احساسات در دو معنا خصوصي‏اند: 1. معناي اوّل كه با مسيله معرفت سروكار دارد، داراي دو جنبه است: الف) هركسي تنها خودش مي‏تواند به احساسات خود يقين و شناخت پيدا كند؛ ب) افراد هرگز نمي‏توانند از احساسات خصوصي ديگران آگاهي يابند (ويتگنشتاين نشان مي‏دهد كه وجه اوّل بي‏معناست و وجه دوم نادرست.) 2. معناي دوم با «داشتن» مرتبط است؛ برطبق اين معنا، هركسي احساس مخصوص به خود را دارد. و از اين‏رو، نمي‏توان دو احساس مانند هم و شبيه به هم داشت (ويتگنشتاين نادرستي اين معنا را نيز نشان مي‏دهد.) مقاله حاضر درصدد است نشان دهد كه از نظر ويتگنشتاين، فقط به لحاظ دستور زباني مي‏توان گفت كه احساسِ هركسي تنها به خود او تعلّق دارد؛ نه اينكه اين موضوع حاكي از امر خصوصي باشد. البته احساسات از اين جهت كه به صورت راز باقي بمانند و هيچ نشانه بيروني از خود بروز ندهند، مي‏توانند خصوصي باشند.

It is common place to consider feelings as private; but Wittgenstein disagrees. He believes such an idea leads to agnosticism and solipsism. According to the common understanding, feelings are private in two senses: 1. in an epistemological sense, which has two aspects: a) only an individual can know one’s own feelings; b) no one can know others’ feelings (Wittgenstein believes that the first aspect is meaningless and the second one is wrong). 2. The second sense is related to “having”, that is, each person has one’s own feelings; therefore, there are no similar feelings in two different persons (Wittgenstein insists that this sense is wrong too). This article tries to show that Wittgenstein considers the privacy of feelings a merely grammatical subject, without designating a private matter. Of course, he thinks that feelings can be private as far as they remain secrete and have no external expression.