تاثير موسيقي بر اضطراب

سردبير محترم پيرو نقد مقاله تاثير موسيقي بر اضطراب، چاپ‌شده درشماره دوم، خرداد و تير 1390 توسط خواننده محترم مجله (1) متذكر مي‌شويم كه عمل جراحي يك عامل اضطراب‌آور است كه باعث ايجاد واكنش فيزيولوژيك در بدن مي‌شود. در نتيجه پاسخ فيزيولوژيكي بدن، تنفس، ضربان قلب و فشارخون افزايش مي‌يابد (2). موسيقي‌درماني داراي فوايد فيزيولوژيك از جمله كاهش ترس و اضطراب است (3). اين پژوهش با هدف بررسي تاثير موسيقي بر ميزان اضطراب و برخي شاخص‌هاي فيزيولوژيك بيماران قبل از اعمال جراحي عمومي انجام شد. ابتدا مطالعه پايلوت، انجام و بر اساس آن تعداد افراد هر گروه 30 نفر تعيين شد. ابزار سنجش شامل پرسشنامه اطلاعات جمعيت‌شناختي و مقياس اضطراب اسپيل‌برگر (STAI) بود. پايايي آن در تحقيقات مختلف 87 درصد محاسبه گرديده است (4). روايي آن توسط روايي محتوا سنجيده شد. اطلاعات جمعيت‌شناختي و ميزان اضطراب قبل از عمل توسط پرسشنامه، سنجيده و سپس بيمار به اتاق خلوتي برده مي‌شد. در گروه آزمون، موسيقي بدون كلام به‌مدت 20 دقيقه پخش شد. گروه شاهد نيز قبل از عمل به همان اتاق برده شدند، با اين تفاوت كه مداخله‌اي براي آن‌ها صورت نمي‌گرفت. اتاق مذكور، محيط كوچك و اضطراب‌آور نبود، بلكه محيط طبيعي بيمارستان بود و پژوهشگران هيچ دخل و تصرفي در آن نداشتند. همچنين قبل از عمل تعداد ضربان قلب، تنفس و فشارخون بيماران توسط دو پرستار، جهت اطمينان از شمارش صحيح ثبت مي‌گرديد. نتايج نشان داد دو پرستار با هم همبستگي مثبت داشتند. بلافاصله بعد از مداخله، ميزان اضطراب و علايم حياتي اندازه‌گيري و ثبت مي‌شد. با توجه به اين‌كه هر دو گروه قبل از عمل به اتاق مذكور برده مي‌شدند، محيط بر روي دو گروه اثر يكساني داشت و همچنين مطالعه پايلوت نشان داد كه محيط باعث ايجاد اضطراب در نمونه‌ها نمي‌شود. اطلاعات توسط آمار توصيفي و تحليلي مورد تجزيه و تحليل قرار گرفت. يافته‌ها نشان داد ميزان اضطراب و متوسط فشارخون در گروه آزمون نسبت به شاهد، بعد از مداخله، تفاوت معناداري داشت. تعداد ضربان قلب و تنفس در دو گروه تفاوت معناداري نداشت (5). محدوديت پژوهش، ضريب همبستگي كم در شمارش تنفس توسط دو پرستار مي‌باشد. براساس تغييرات ايجادشده در پاسخ‌هاي فيزيولوژيك بدن در طي پخش موسيقي، موسيقي‌درماني را مي‌توان به‌عنوان يك كاهنده شاخص‌هاي فيزيولوژيك ناشي از اضطراب و ترس قبل از عمل جراحي پيشنهاد كرد.