بررسي موضوعي شمايل‌نگاري پيامبر اسلام (ص) در نگارگري دوره ايلخاني و حضرت مسيح در نقاشي مذهبي بيزانس متاخر

Thematic Review on the Iconography of Islam’s Prophet in the Paintings of Ilkhanid era and the Icon-Painting of Jesus Christ in the late Byzantine Religious Paintings

شماي لنگاري، سنتي است كه بيش از همه در حيطه هنر مذهبي و قدسي م يگنجد. شماي لها چيزي را كه از طريق شباهت فيزيكي نم يتوانند يا درصدد بيانش نيستند، به زبان انتزاع، رمزپردازانه بيان، ميك‌نند. نگارگري اسلامي در دوران اموي تحت تاثير دو عامل اصليِ، كلاسيك و ايراني بود. با طلوع عصر عباسي عنصر ايراني غلبه پيدا كرد و تاثيرگذار اصلي شناخته شد. اما در پايان سده دوازدهم هجري/ ششم ميلادي نوآوري متاثر از عناصر كلاسيكي- بيزانسي، بينش هنري در نگار ههاي اسلامي به جايگاه شايسته خود دست يافت. شماي لنگاري از ديدگاه هنر مسيحي، به نقاشي تصوير مسيح و مريم عذرا باز م يگردد. در سد ههاي ميانه، نگرش مسيحيت به عهد عتيق بر اين اصل متكي بود كه تقريباً همه حوادث ذكر شده ب هگون هاي استعاري و رمزي، ظهور مسيح و گوش ههايي از حوادث مربوط به زندگي و مرگ او و نيز گسترش بعدي آيين وي را خبر م يدهند. اين بررسي نشان م يدهد نقاشي اسلامي بيشتر از نقاشي بيزانس تاثير پذيرفته و موضوعاتي همچون تولد، غسل مسيح، خيانت، در ايشان)حضرت محمد ومسيح(، تعامل بين مسلمانان و مسيحيان، معراج و كشته شدن مسيح موضوعات متشابهي است.