فراواني استفاده از مواد نيروزا و آگاهي نسبت به عوارض آن در بين مردان ورزشكار بدنساز كرمانشاه (1383)

Prevalence of Doping Agentsʹʹ Abuse and Male Bodybuildersʹʹ Knowledge about their Side Effects in Kermanshah Gymnasiums (2004)

مقدمه: امروزه ورزش به يك شاخص اجتماعي مهم تبديل شده و ورزشكاران تلاش مي‌كنند تا به مقام قهرماني دست يابند. اين مساله موجب افزايش سوي مصرف مواد نيروزا و به ‌ويژه استروييدهاي آنابوليك- آندروژنيك شده است. اين مطالعه با هدف تعيين ميزان فراواني استفاده از مواد نيروزا و آگاهي نسبت به عوارض آن در بين مردان ورزشكار بدنساز كرمانشاه در سال 1383 انجام شده است. مواد و روش‌ها: اين مطالعه به صورت توصيفي- مقطعي در روي جمعيت مردان ورزشكار باشگاه‌هاي بدنسازي تحت پوشش پايگاه تحقيقات جمعيتي دانشگاه علوم پزشكي كرمانشاه در طول سال 1383 انجام گرفت. روش نمونه‌گيري تصادفي و حجم نمونه 839 نفر بود.گردآوري داده‌ها با استفاده از پرسشنامه‌اي كه روايي و پايايي آن طبق مطالعات مشابه و با نظرخواهي از اساتيد صاحب‌نظر تاييد شده بود وحاوي سوالات جمعيت‌شناختي، وضعيت استفاده از داروها و ميزان آگاهي از عوارض آن‌ها بود، انجام گرفت. آگاهي از عوارض به‌صورت طيف از عدم آگاهي تا آگاه، طبقه‌بندي شد. داده‌ها با استفاده از آمار توصيفي به صورت جداول و نمودار ارايه گرديد. يافته‌ها: در مجموع 839 ورزشكار مرد در رشته بدنسازي پرسشنامه را تكميل كردند. ميانگين سني اين افراد86/4± 97/20 سال به‌دست‌آمد. فراواني مصرف مواد نيروزا در 322 نفر (3/38%) برآورد شد. بيشتر استفاده‌كنندگان از مواد نيروزا، 291 نفر (5/94%) كمتر از 30 سال سن داشتند و 169 نفر( 5/53 %) داراي مدرك ديپلم بودند. شايع‌ترين مواد مورد استفاده به‌ترتيب كراتين در 215 نفر (8/66%) و ناندرولون در 138 نفر (7/42%) و بيشترين علت استفاده، افزايش حجم عضلات در 100 ورزشكار (31%) عنوان شد. فقط 127 نفر از استفاده‌كنندگان (4/39%) از عوارض مواد نيروزا در هر شش ارگان مهم بدن اطلاع داشتند. نتيجه‌گيري: دراين مطالعه فراواني مصرف مواد نيروزا در ورزشكاران مرد رشته بدنسازي شهر كرمانشاه 3/38 درصد به‌دست‌آمد، كه نشان‌گر ميزان بالاي مصرف اين گونه مواد است، به‌ويژه كه بيشتر استفاده‌كنندگان اين داروها را قشر جوان جامعه تشكيل مي‌دهند و باتوجه به آگاهي اندك اين افراد از عوارض داروها، انجام اين مطالعه مي‌تواند پايه‌اي براي طرح‌هاي مداخله‌اي به‌منظور آموزش و مبارزه با اين معضل رو به گسترش باشد.