ارزيابي نحوه تجويز دارو، پيگيري و ارجاع در كودكان زير پنج سال توسط بهورزان شهرستان ري و عوامل موثر بر آن (1381)

Evaluation of Drug Prescription to under-5-year-old Children by Junior Paramedics in Rey City (2002)

سابقه و هدف: با توجه به اينكه كودكان زير پنج سال جزو گروه‌هاي آسيب‌پذير جامعه هستند و داشتن سلامتي كامل و عدم اختلال در رشد و نمو آنان، پايه‌گذار سلامتي در سنين نوجواني، جواني، ميان‌سالي و سالمندي مي‌باشد، بديهي است كه توجه بيشتر به اين گروه سني هم از نظر تجويز داروها در هنگام بيماري و هم به لحاظ مراقبت و پيشگيري حايز اهميت است. مواد و روش‌ها: در اين مطالعه 28 خانه بهداشت، پرونده خانوار 589 كودك بيمار مراجعه‌كننده و 55 بهورز درخصوص نحوه تجويز دارو، پيگيري‌ها و ارجاعات انجام‌شده توسط بهورزان مورد بررسي قرار گرفته است. براي جمع‌آوري داده‌ها از دو فرم پرسشنامه استفاده شد. در فرم اول تجويز داروهايي كه براي كودكان كمتر از پنج سال انجام شده بود و در فرم دوم اطلاعات مربوط به وضعيت جمعيت‌شناختي بهورزان شاغل در خانه‌هاي بهداشت جمع‌آوري‌گرديد. از آنجا كه در تعداد زيادي از خانه‌ها بيش از يك بهورز فعاليت دارند و مشخص نيست كه كدام بهورز براي هر كودك دارو تجويز نموده است، بنابراين براي بررسي دقيق متغيرهاي مربوط به بهورزان از ميانگين سن، سابقه كار و ادغام بعضي از كدهاي مربوط به وضعيت تحصيلي بهورزان استفاده گرديد. متغيرهاي مربوط به نحوه تجويز دارو از قبيل مقدار، مدت زمان مصرف، طول مدت درمان و فواصل زماني مصرف مورد سنجش قرار گرفت. يافته‌ها: فواصل زماني داروي تجويزشده در 2/73 درصد موارد و طول مدت درمان در 1/84 درصد موارد مناسب انتخاب شده بود. در مواردي كه بر مبناي آموزش‌هاي بهورزي پيگيري‌ بيمار توسط بهورز ضرورت داشته، پيگيري‌ ضروري و مناسب در 5/50 درصد موارد انجام نشده بود. بحث: هرچند نسبت به ساير مطالعات تجويز قابل قبول و منطقي بيشتر بود، ولي در مجموع روال تجويز داروها و استفاده از آن‌ها با وضعيت رضايت‌بخش فاصله زيادي نشان مي‌دهد؛ لذا آموزش‌هاي لازم در مورد بيماري‌هايي كه بايد مورد پيگيري‌ واقع شوند، سبب ارتقاي توانايي‌هاي بهورزان و ايجاد تاثيرات مثبت در مراقبت از كودكان مي‌شود. از محدوديت‌هاي مهم اين پژوهش عدم ثبت چگونگي تجويز دارو توسط بهورزان در تعداد قابل‌ملاحظه‌اي از پرونده‌ها بود. مسيولين امور دارويي شهرستان‌ها بايد كنترل بيشتري بر نحوه تجويز دارو توسط بهورزان اعمال نمايند وگاهي اوقات همراه با گروه آموزشگاه بهورزي از خانه‌هاي بهداشت بازديد به‌عمل آورند.