خودكارآمدي، منافع و موانع درك‌شده نسبت به رفتارهاي پيشگيري‌كننده از ايدز در معتادين زرنديه

Self-efficacy and perceived benefits / barriers on the AIDs preventive behaviors

زمينه: معتادين به مواد مخدر، تقريباً 65 درصد موارد ايدز را در ايران تشكيل داده و مصرف‌كنندگان تزريقي مواد مخدر به‌عنوان عامل اصلي گسترش ايدز در ايران محسوب مي‌شوند. هدف اين مطالعه تعيين خودكارآمدي، منافع و موانع درك‌شده نسبت به رفتارهاي پيشگيري‌كننده از ايدز در معتادين مي‌باشد. روش‌ها: پژوهش حاضر يك مطالعه توصيفي- تحليلي از نوع مقطعي است كه بر روي 86 نفر از معتادين مراجعه‌كننده به انجمن تولد دوباره زرنديه در سال 1387 انجام شد. ابزار گردآوري اطلاعات، پرسشنامه محقق‌ساخته شامل سازه‌هاي خودكارآمدي، منافع، موانع درك‌شده و رفتارهاي پيشگيري‌كننده از ايدز بود. داده‌ها با آزمون‌هاي آماري آناليز واريانس، رگرسيون و ضريب همبستگي تجزيه و تحليل شد. يافته‌ها: متغيرهاي سن، سطح تحصيلات، آگاهي، منافع و موانع درك‌شده و خودكارآمدي در مجموع ، 8/27 درصد از پراكندگي مشاهده‌شده از رفتار پيشگيري از ايدز را توضيح مي‌دهند كه در بين اين متغيرها موانع درك‌شده و خودكارآمدي، بيشترين قدرت پيشگويي‌كنندگي را داشتند، همچنين 5/62 درصد از نمونه‌ها اعتقاد داشتند كه توانايي انجام رفتارهاي پيشگيري‌كننده از ايدز را دارند. نتيجه‌گيري: نتايج مطالعه، رابطه بين منافع، موانع و خود كارآمدي درك‌شده با رفتارهاي پيشگيري‌كننده از ايدز را تاييد مي‌كند. پيشنهاد مي‌شود كه يافته‌هاي پژوهش حاضر به‌عنوان پايه‌اي براي مداخلات طراحي‌شده به‌منظور ايجاد رفتارهاي پيشگيري از ايدز مورد استفاده قرار گيرد.