بررسي مقايسه‌اي زمينه‌ها و آثار خشونت عليه زنان در خانواده در مراجعين به مركز پزشكي قانوني بابل(1380)

Backgrounds & effects of domestic violence against women referred to law-medicine center of Babol, Iran

سابقه‌وهدف: خشونت خانوادگي شايع‌ترين شكل خشونت عليه زنان با بيشترين عوارض اجتماعي، رواني‌واقتصادي است؛ لذا اين تحقيق با هدف تعيين علل و آثار خشونت و نيز تعيين مشخصات فردي- خانوادگي قربانيان انجام شده است. نتايج اين تحقيق مي‌تواند در شناسايي اينگونه زنان و فراواني اين مشكل و نيز انتخاب راه‌كارهاي حمايتي مناسب مفيد واقع‌‌شود. مواد و روش‌ها : مطالعه حاضر به‌صورت توصيفي تحليلي طي مدت يك‌سال (از فروردين تا اسفند 1380) روي زنان مراجعه‌كننده به مركز پزشكي قانوني بابل انجام شده است. از ميان آن‌ها، زناني كه مورد خشونت همسر قرار گرفته بودند، به‌عنوان گروه مورد (183) و ساير زناني كه متاهل بودند و سابقه خشونت در خانواده را نداشتند، به‌عنوان گروه شاهد درنظر گرفته شدند (325). ابزار جمع آوري داده‌ها پرسشنامه‌اي بوده كه به روش مصاحبه و معاينه تكميل گرديد. يافته‌ها: فراواني خشونت خانگي در ميان مراجعين 36% بود. يافته‌ها نشان دادند نوع جراحت ايجاد شده غالباً فيزيكي بوده‌است، اما 13% قربانيان اعمال فشار و خشونت جنسي را در روابط جنسي عنوان نمودند. همچنين 71% زنان از علايم سايكوسوماتيك متعدد اظهار تالم نمودند. شايع‌ترين محل‌هاي جراحت سر و گردن(3/22%) و بعد از آن اندام‌ها (6/21%) بود. بيشتر جراحات (54%) تنها از نوع ضرب بود، اما 41% بيماران در مجموع (به‌طور انحصاري يا در تركيب با ضرب) دچار جرح شده بودند. ارزيابي فراواني انواع ضرب‌ها و جرح‌ها نشان داد كه گرچه شايع‌ترين نوع ضرب، كبودي (4/42%) و شايع‌ترين نوع جرح، حارصه يا خراشيدگي (7/78%) بود، اما به24% زنان آسيب جدي و شديد واردشده بود. مهم‌ترين ابزار آسيب اجسام سخت (6/89%) بودند. بيشترين علت خشونت عليه زنان( به بيان قربانيان) اعتياد(1/31%) و مشكلات رفتاري (29%) بود. آزمون‌هاي آماري ارتباط معناداري را بين مشخصات فردي- اجتماعي و نيز بين مشخصات خانوادگي دو گروه مورد و شاهد نشان داد. بحث: يافته‌ها نشان داد كه شيوع خشونت عليه زنان در اين مطالعه در مقايسه با ساير آمارها نسبتاً بالاست و تظاهرات جسمي و رواني شديدي دارد. اين مطالعه آشكار كرد كه اغلب خشونت‌ها در گروه سني 40-20 سال, زوجين با مدت ازدواج كمتر از 10 سال و تعداد فرزندان كمتر رخ مي‌دهد. كاركنان بهداشتي- درماني شامل پزشكان, ماماها, پرستاران بايد بتوانند زنان در معرض خطر را شناسايي نمايند و با تقويت مهارت‌هاي خود, حمايت‌هاي مناسبي از اينگونه زنان به‌عمل آورند.