اندازه گيري هزينه هاي رفاهي عملكرد در صنعت بانكداري ايران

Measuring Welfare Cost of Banking Industry in Iran: The Approach of Allocative and X-inefficiency

اين مطالعه به سنجش آثار رفاهي عملكرد در صنعت بانكداري ايران با استفاده از داده هاي تركيبي ناموزون 17 بانك دولتي و خصوصي در دوره ي زماني 87-1375، اختصاص دارد. به منظور شناسايي وضعيت عملكرد صنعت بانكداري ايران از دو روش «مثلث رفاه» و «ليبنشتاين» استـفاده شـده اسـت. در روش مثلث رفاه با فرض به كارگيري بهينه ي نهاده ها تنها به اثرات رفاهي ناكارايي تخصيصي پرداخته مي شود، در حالي كه در روش ليبنشتاين افزون بر لحاظ ناكارايي تخصيصي (مثلث رفاه)، آثار رفاهي ناشي از ناكارايي X نيز در محاسبات وارد مي شود. نتايج به دست آمده از روش اول مبين سطح پايين هزينه هاي رفاهي و كمابيش معادل يك درصد ارزش توليد ناخالص داخلي سال 1387 است. رقم گفته شده با استفاده از روش دوم (لحاظ آثار رفاهي ناكارايي X) بسيار بالاتر و معادل چهار درصد ارزش توليد ناخالص داخلي سال 1387 است.

This study examines the social cost of banking industry in Iran (17 governmental and private banks) in an unbalanced panel data model. To conduct estimations, two different approaches were taken: 1- Welfare Triangle approach; 2- Libenstein’s approach. In the former, welfare triangle is measured assuming banking industry operating in full technical efficiency; however, the latter includes both the effect of welfare triangle and the cost of likely technical X-inefficiency. The result of the first method showed that the social cost of banks in Iran is little, amounting to be less than 1 percent of GDP in 2008 while within the same period, the second method resulted in 4 percent of GDP, as the social cost of banks in Iran.