بررسي كاربرد مدل زاوگين جهت ارزيابي تداوم فعاليت و رتبه‌بندي شركت‌ها در شرايط محيطي ايران

شركت‌ها با درجات مختلفي از قدرت تداوم فعاليت در بازار حضور داشته و فعاليت مي‌كنند. در اينجا براي رتبه بندي شركت‌ها بر اساس قدرت نسبي تداوم فعاليت‌شان و تبديل متغير كيفي تداوم فعاليت به متغير كمي تاثير عوامل و پارامترهاي متعددي را كه بر ميزان قدرت نسبي تداوم فعاليت شركتها اثر مي‌گذارند، در قالب مدل هايي در نظر گرفته و عملكردشان مورد ارزيابي قرار مي‌گيرد. يكي از اين مدل‌ها، مدل احتمال شرطي (لجيت) ارايه شده توسط زاوگين (2001) است. هدف پژوهش حاضر ايجاد توانايي و حصول اطمينان سرمايه گذاران و اعتبار دهندگان براي تشخيص تداوم فعاليت و رتبه بندي شركتها و شناسايي ميزان دقت مدل زاوگين بر اساس نسبت‌ها و ضرايب اصلي و تعديل آنها طبق شرايط محيطي ايران است. جهت گيري تحقيق حاضر از نظر هدف «كاربردي» و از نظر اجرايي «توصيفي» و نوعاً «همبستگي» است. با استفاده از روش «كتابخانه اي» اطلاعات مورد نياز استخراج گرديد. به روش نمونه گيري سيستماتيك طبق تعريف ارايه شده، 16 شركت موفق و 9 شركت ورشكسته انتخاب شدند. در قالب فرمولهاي ذيربط مقادير معيارهاي مورد نظر اين شركتها با استفاده از نرم افزار Excel محاسبه گرديد. براي آزمون فرضيه از نرم افزار SPSS(17) و روش آناليز واريانس ANOVA)) و رگرسيون لجستيك رتبه اي (OLR) در سطح خطاي 5% استفاده شد. يافته هاي تحقيق نشان مي دهد كه بين نسبت هاي مالي بر مبناي مدل زاوگين با تداوم فعاليت شركتهاي پذيرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران رابطه معني دار وجود ندارد و درصد صحت پيش بيني مدل ارايه شده توسط زاوگين در شرايط محيطي ايران براي رتبه بندي شركتها بسيار ضعيف است(04/25%) درحاليكه با تعديل نسبت‌ها و ضرايب مربوط، درصد صحت مدل به 66/71% مي‌رسد.