پيشرفت علمي مطالعات اقتصاد كلان ايران طي دوره‌ي 1379-1386؛ يك رويكرد روش‌شناختي

The Scientific Progress of Iranʹʹs Macroeconomic Research within 1999-2006: A Methodological Approach

اهداف مقاله‌ي حاضر عبارت‌اند از: 1. ارزيابي پيشرفت علمي مطالعات اقتصاد كلان ايران، طي دوره‌ي 1379-1386، با استفاده از يك رويكرد روش‌شناختي كه براي اين منظور، از رويكرد ابزارگرايانه «حل مسيله به مثابه‌ي پيشرفت علمي» لايودن بهره برده است و 2. بررسي ميزان بهره‌گيري اين مطالعات از چهار عامل ديدگاه‌ها، شواهد، روش‌هاي فني و جامعه‌ي علمي كه در فرايند پيشرفت و توسعه‌ي اقتصاد كلان تاثير بسزايي داشته‌اند. آزمون فرضيه‌ي مربوط به هدف اول نشان مي‌دهد مطالعات اقتصاد كلان ايران بيشتر، به حل مسايل كاربردي و نه مسايل فكري اختصاص دارند؛ در نتيجه، شرط لازم پيشرفت علمي در اين مطالعات رعايت نشده است. آزمون فرضيات مربوط به عوامل تاثيرگذار نشان مي‌دهد در مطالعات اقتصاد كلان ايران از شواهد استفاده نشده، الگوها و روش‌هاي فني توسعه نيافته و مطالعات با ساير مطالعات فارسي ارتباط روش‌شناختي ندارند. فرضيه‌ي راجع به عدم تصريح ديدگاه‌ها رد شد كه البته، در زمينه‌ي پذيرش دلالت‌هاي آن بايد محتاط بود. به علاوه، فرماليسم رياضي، به ويژه روش‌هاي اقتصادسنجي، بر روش‌شناسي مطالعات سيطره دارد.

The aims of the present paper are: 1. Appraisal of scientific progress in Iranian macroeconomic works of research, using Laudanʹs methodological approach, named the problem-solving approach. 2. The process of improvement in macroeconomic works of research is due to interaction of these four major factors: views, evidence, technical methods, and macroeconomic scientific society. In this research, we have found that the majority of Iranian macroeconomic research works are on empirical applications, rather than intellectual problems and most of them are not broad enough based upon sound and accurate data. To explore multidimensional aspects of macroeconomics, research works are focused on narrow spectrum of macroeconomic phenomena and those have not provided the background for scientific advancement in macroeconomic analyses. Often, the proposed views are not specific enough, and mathematical tools and econometric techniques are excessively being used and often they serve as goals rather than means of performing research.