رسن چنبرين پاي آگيش(مرگ و ماجراي آن در شعر رودكي)

Death and its adventure in Roudaki’s poetry

بي‌ترديد يكي از قدرت‌مندترين موضوعات شعر رودكي كه به شكل ويژه و چند سويه رخ مي‌نمايد «مرگ» است. انگاره و تلقي رودكي از مرگ انگاره‌اي حكيمانه است. جداي از آن‌كه مساله مرگ در مراثي با دريغ و بصراحت عنوان و تبيين مي‌گردد، اين نگاه به مرگ و يادكرد هماره آن در رودكي شكلي از تفكّر خيامي را پديد مي‌آورد كه در آن دعوت به شادخواري و خُردانگاشتن جهان و غمان، تم اصلي و تكرار شونده است. افزون بر آن تجلي مرگ در شعر تغزلي رودكي هم خلق تصويري از خود پس از مرگ شاعر در گفتمان با معشوق كه در واقع نوعي استرحام از معشوق است و بعدها به شكلي بديع‌تر و جدي‌تر در ادب غنايي پارسي موجوديت مي‌يابد، از فرعيات موضوع مورد بحث خواهد بود.

No doubt, one of the strongest subject matter in Roudaki’s poetry manifested in a significant and multitude of form is death. Roudki’s conception of death is a profound one. Apart from the fact that the subject of death in elegies is brought about with such openness and with some remorse, such an outlook towards death brings to mind a kind of Khayyamic mode of thought whose recurrent theme is a Carpedieum motif, an invitation to joyful life because of its short duration. Moreover, manifestation of death in Roudaki’s lyrical poetry, where he creates an image of his own death in a conversation with his beloved, a kind of sympathizing with the beloved, later finds expression in a more serious form in Persian lyrical literature is discussed along the main subject.