بهينه‌سازي تركيبات مختلف محيط كشت جهت افزايش توليد كالوس در سرخدار معمولي(Taxus baccata)

Optimizing Compound of Culture Medium for Maximizing Callus Production in Taxus baccata

با توجه به اهميت گونه‌هاي متعلق به جنس تاكسوس در توليد تاكسول كه موثرترين دارو براي درمان انواع سرطان‌ها شناخته شده است، آزمايش‌هايي با هدف بهينه‌سازي كالزايي و رشد كالوس‌ها انجام گرفت. ساقه هاي جوان سرخدار معمولي براي مقايسه اثرات نوع محيط كشت، تنظيم كننده هاي رشد، كربوهيدرات‌ها، نيتروژن آلي، غلظت ويتامين ها و نسبت آمونيوم به نيترات مورد بررسي قرار گرفتند. بدين منظور سه آزمايش به صورت جداگانه طراحي شد و در هر مرحله آزمايشات به صورت فاكتوريل و در قالب طرح كاملا تصادفي انجام گرفتند. نتايج آناليزهاي آماري نشان داد كه از بين تيمارهاي اعمال شده، محيط كشت پايه B5 به همراه 1% ساكارز + 1% فروكتوز، غلظت x2 ويتامين‌ها و تركيب هورموني 1 ميلي گرم در ليتر پيكلورام + 1/0 ميلي گرم در ليتر كينتين به اضافه يك ميلي مولار از هريك از اسيدهاي آمينه آرژنين، گلايسين و پرولين، در سطح احتمال 5 درصد القا و رشد كالوس‌ها را نسبت به بقيه تيمارها به طرز معني داري افزايش داد. نتايج كشت ريزنمونه هاي (ساقه) برگرفته از گياهچه-هاي استريلي كه از طريق كشت جنين به دست آمده بودند و كشت آن‌ها در محيط كشت نهايي حاصل از انجام آزمايشات كالزايي (B5 تغيير يافته) به‌طرز چشم گيري با ريزنمونه هاي برگرفته از گياهان رشد يافته در طبيعت متفاوت بود.

Taxol is a diterpenoid that is produced by Taxus Spp. It is known as the most effective drug in cancer therapy. In order to improve callus induction and growth in Taxus baccata some experiments were carried out. Young stems of T. baccata were used to assess the effects of culture medium, plant growth regulators, carbohydrates, organic nitrogen additives, vitamin concentration and NH+4/NO-3 on callus induction and growth. Three factorial experiments were carried out in the form of completely randomized design. Results indicated that B5 medium complemented with 1% sucrose + 1% fructose + 1mgl-1 picloram + 0.1 mgl-1 kinetin + 1mgl-1 argenin + 1mgl-1 glycine + 1mgl-1 proline, increased the callus induction and growth significantly more than other treatments tested. Also the results showed that the explants derived from plantlets obtained through embryo culture had a better response in callus induction compared to those of natural plants.