كاغذ در نسخه هاي خطي ايراني-اسلامي

Manuscript Papers

هدف: ، پس از معرفي كاغذهايي كه در نسخه‌پردازي و كتاب‌آرايي ميان مسلمانان و ايرانيان مورد استفاده قرار مي‌گرفت، چند نوع رايج و شناخته شده و ويژگي‌ها و دوره تقريبي كاربرد هريك بيان مي شود و نمونه‌هايي از نسخه‌هاي خطي كه هر يك از انواع توصيف شده بر آنهانوشته شده است، معرفي مي شود. اهميت موضوع : كاغذ بخشي از هويت و پيشينه تاريخي نسخه خطي است. فهرستنگاران نسخه‌هاي خطي، به‌ويژه ايرانيان، كوشيده اند نوع كاغذ نسخه هاي خطي را، حتي با حدس و گمان تعيين كنند. مشكل‌ترين بخش نسخه‌شناسي تحليل ويژگي هاي كاغذ است. اصالت: فهرستنگاران نسخه هاي خطي هيچ‌گونه بررسي تحليلي، همراه با تعيين ضوابط و معيارهاي مشخص، براي تعيين نوع كاغذ هاي معرفي شده به دست نداده اند. براي جبران اين نقيصه و پيشگيري از حذف اين عامل مقاله خاضر نوشته شده است.

Purpose: The most difficult part of codicology is analyzing the specifications of the paper used in a manuscript, which contains a part of the manuscriptʹs historical background and identity. However, manuscript cataloguers have not done any analytical study to present precise criteria and standards for determining the type of paper used in manuscripts. Therefore the present study is done to compensate for this shortcoming. Design/Methodology/Approach: The present research first introduces different types of papers used by Muslims and Iranians for creating manuscripts and books. It then reviews some common types of papers used in manuscripts, the specifications of these papers, and the approximate period in which each of them was popular. In the next part examples of the manuscripts which possess each of the described specifications are introduced.