بررسي و طبقه‌بندي انواع بافت‌هاي فرسوده شهري كلان‌شهر تهران و راهكارهاي مداخله در آن

بافت‌هاي فرسوده شهري، محدوده آسيب‌پذير شهر از نظر سوانح و مخاطرات محيطي به‌خصوص زلزله از يك طرف و نارسايي‌هاي عملكردي، كالبدي، زيست محيطي و اجتماعي-اقتصادي از طرف ديگر است كه نيازمند شناسايي دقيق، جامع و مداخله آگاهانه و برنامه‌ريزي شده به منظور ساماندهي آن مي باشد. امروزه قريب به50درصد از واحدهاي مسكوني بافت‌هاي قديمي كلان‌شهر تهران به دليل عدم رعايت مسايل فني ساختمان‌سازي و كاربرد مصالح كم دوام و بي‌دوام، جداي از مشكلات كالبدي و عملكردي، در مقابل سوانح طبيعي و در راس آنها زلزله بسيار آسيب‌پذير مي‌باشند. اين محدوده نزديك به40درصد از جمعيت عمدتا كم درآمد شهري را در خود جاي داده است. مطالعات و بررسي‌ها حاكي از آن است كه محدوده بافت‌هاي فرسوده شهري تهران، شامل817هزار قطعه يا پلاك را شامل مي‌شود كه رقم بسيار قابل توجهي است و ضرورتاً نيازمند بررسي راهكارها و راهبردهاي حل مشكلات آن مي‌باشد. هدف اين مقاله، طبقه بندي انواع بافت‌هاي قديمي و كهن شهر تهران به تفكيك مناطق22گانه بر اساس معيارهاي كالبدي تعيين شده مي‌باشد. در پايان راهكارهاي اجرايي جهت مداخله‌آگاهانه و هماهنگ در آن ارايه مي‌گردد. نتايج نشان مي‌دهد كه بلوك‌هاي شهري واجد هر سه شاخص(ناپايداري، نفوذناپذيري و ريزدانگي) كه مشتمل بر5035بلوك با وسعت2582هكتار است، وسعت قابل‌توجهي را به خود اختصاص داده و فرايند انتخاب الگو و پلاتفرم مناسب مداخله در اين پهنه عظيم از بافت‌هاي قديمي كه در بسياري از موارد داراي ارزش‌هاي تاريخي و فرهنگي فراواني است، علاوه بر رويكرد كالبدي به رويكردهاي اجتماعي و اقتصادي نيز نيازمند است.