اصلاح ساختار و بسط پايه‌هاي مالياتي در تطبيق با الگوي ماليات‌هاي اسلامي با تاكيد بر ماليات بر عايدي سرمايه

Structural Reforms and Tax Bases Broadening in Accordance with Islamic Tax Model with the Emphasis on Capital Gains Tax

كاهش وابستگي به درآمدهاي نفتي و تامين هزينه‌هاي جاري دولت از محل درآمدهاي مالياتي كه همواره مورد تاكيد برنامه هاي توسعه كشور بوده است، از طريق بسط پايه‌هاي مالياتي و تعريف پايه هاي جديد مالياتي امكان پذير خواهد بود. يكي از اين پايه هاي مالياتي، ماليات بر عايدي سرمايه است كه امروزه در كشورهاي مختلفي ارايه شده و از نوع ماليات بر درآمد و دارايي است و آثار مهم اقتصادي آن بهبود توزيع درآمد و تامين هزينه هاي دولت است. نكته اي كه لازم است در تدوين مقررات مالياتي مورد توجه قرار گيرد آن است كه نظام مالياتي با نظام ماليات‌هاي اسلامي سازگار و هماهنگ باشد و با مباني ديني مخالفت نداشته باشد. از اين رو نوشته حاضر با نگاهي به تجربه ماليات بر عايدي سرمايه ساير كشورها، ديدگاه فقه اسلامي را در مورد آن مطرح مي كند و مقررات مرتبط با ماليات بر عايدي سرمايه را براي اصلاح ساختار ماليات‌ها از جهت سازگاري با مباني شرعي مورد بررسي قرار مي دهد. نتايج اين تحقيق نشان مي دهد كه از نظر مكتب اهل البيت، خمس بر منافع سرمايه شباهت بسيار و تفاوت هايي با ماليات بر عايدي سرمايه دارد.

The government can reduce dependence on oil revenues and meet current expenditures by broadening and defining new tax bases. Capital gains tax has been introduced in different countries today; this tax is a type of income and property tax. Its important economic effects are to improve income distribution and meeting government spending. It is important to note that in developing tax legislation, the common tax system should be consistent with the Islamic tax system and religious foundations. The present paper reviews other countriesʹ experiences on capital gains tax and presents Islamic jurisprudence (feqh- e - Islami) view on this tax and focuses on its related regulations with the aim to reform tax structure due to its consistency with religious foundations. The results indicate that from the viewpoint of Ahlolbait school, one fifth (khoms) of capital gains has great similarities and some differences with capital gains tax.