اندازه‏گيري كارايي مزارع صنعتي پرورش گاو شيري با استفاده از روش تحليل فراگير داده‏ها: مطالعه موردي جنوب استان تهران

Measuring Efficiency of Dairy Cattle Breeding Farms using Data Envelopment Analysis: Case Study of Southern Tehran Farms

با توجه به نقش توليد شير و پرورش صنعتي گاو شيري در امنيت غذايي و همچنين جايگاه استان تهران در بخش دامپروري كشور، كارايي فني، تخصيصي، اقتصادي و مقياس گاوداري‏هاي شيري در شهرستان‌هاي پاكدشت و ري در جنوب استان تهران، اندازه‏گيري شد. براي اين منظور كارايي 65 گاوداري‏ شيري صنعتي با استفاده از روش تحليل فراگير داده‏ها(DEA) در سال 1387 مورد ارزيابي قرار گرفت. جمع‏آوري آمار و اطلاعات اين تحقيق با روش‌هاي مطالعه اسنادي، مشاهده و مصاحبه حضوري انجام شد. نتايج محاسبه كارايي با فرض بازدهي متغير نسبت به مقياس و بر مبناي حداقل‏سازي استفاده از نهاده‌ها نشان داد كه نيمي از دامداري‏ها از لحاظ فني كارا بودند. با وجود آنكه حدوداً 51 درصد از دامداري‏ها از نظر فني كاملاً كارا بودند؛ ولي وضعيت دامداري‏هاي مورد بررسي از لحاظ تخصيصي و اقتصادي مناسب نبود. ميانگين سطح كارايي فني دامداري‏ها برابر با 93/0 محاسبه شد؛ اما ميانگين سطوح كارايي تخصيصي و اقتصادي دامداري‏ها به ترتيب برابر با 45/0 و 42/0 بود. مشخص گرديد كه 40 درصد واحد‌ها از لحاظ كارايي مقياس كاملاً كارا هستند و در مقياس بهينه فعاليت مي‌كنند. نتايج بررسي بازده نسبت به مقياس نشان داد كه 37 دامداري بازده افزايشي،2 دامداري بازده كاهشي و 26 واحد بازدهي ثابت نسبت به مقياس داشتند. نتايج بررسي مصرف نهاده‏ها نيز نشان داد كه واحدهاي ناكارا بايستي در مصرف نهاده‏هاي يونجه، سيلوي ذرت، كنسانتره، دارو و هزينه‏هاي درماني صرفه‏جويي به عمل آورند.

With respect to role of cattle breeding industry in food security and also the place of Tehran province in animal husbandry sector, technical, allocative, economic and scale efficiency of dairy cattle farms in Pakdasht and Rey counties in southern of Tehran was investigated. For this purpose, efficiency of dairy cattle breeding farms was evaluated using Data Envelopment Analysis (DEA). Data were collected from documents, observation and interview with farmers. Results showed that half of the producers were technically efficient. Although about 51 percent of producers were technically efficient but their allocative and economic efficiency levels were low. The average technical efficiency of farms was 0.93, but the average allocative and economic efficiencies were 0.45 and 0.42 respectively. Results showed that 40 percent of producers were scale efficient. Assessing returns to scale, results showed that returns to scale of 37 producers was increasing, 2 producers was decreasing and 26 producers was constant. Results indicated that inefficient producers must decrease consumption of alfalfa, corn silage, concentrate, medicine and health care costs to increase efficiency.